Nauka Przyroda Technologie Wydawnictwo uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu 1897-7820

ORIGINAL_ARTICLE #31 pl 2011 5 4 Mariusz Adynkiewicz-Piragas 1 Iwona Zdralewicz 1 Joanna Kryza 1 Iwona Lejcuś 1 Dubicki A., Kryza J., 2005. Zastosowanie metody modelowania numerycznego do oceny wpływu odwodnień górniczych na wody podziemne w rejonie kopalni Jänschwalde. W: Meteorologia, hydrologia, ochrona środowiska. Kierunki badań i problemy. Red. A. Dubicki. IMGW, Warszawa: 98-104. Kolba M., 2005. From old lignite mining pits to new lakes: the example of rehabilitation of the former open-cast mining facilities at Berzdorf, Germany. World Min. Surf. Undergr. 61, 5: 289-299. Kraftwerke und Tagebaue beiderseits der Deutsch-Polnischen Grenze. Elektrownie i kopalnie po obu stronach granicy polsko-niemieckiej. 1995. Polsko-Niemiecka Komisja ds. Współpracy Sąsiedzkiej w Dziedzinie Ochrony Środowiska. Berlin/Warszawa. Monitoring Nysy Łużyckiej. Część polska. Raport I-XII 2009 r. 2010. Maszynopis. IMGW OWr, Wrocław. zasoby wód podziemnych, gospodarka wodna, kopalnie odkrywkowe węgla brunatnego

ORIGINAL_ARTICLE #32 en 2011 5 4 Ondřej Babka 1 Andrzej Harat 2 Michálek B., Babka O., Grmela A., 2010. Uranium mining in the Czech Republic. 3rd International Conference “Uranium 2010 – the Future is in U”, Saskatoon, Canada, the 15th-18th of August 2010. Michálek B., 2010. Současný stav těžby uranu v České republice a její další perspektivy a možnosti (The current situation in the uranium mining in the Czech Republic – the future perspectives and chances). The Conference “Green” Enterprising Strategy. Mladá Boleslav, III/2010. Czech Republic. uranium mining, alternative source of energy, mine water

ORIGINAL_ARTICLE #33 pl 2011 5 4 January Bień 1 Marcin Milczarek 1 Jolanta Sobik-Szołtysek 1 Tomasz Okwiet 1 Bień J.B., 2007. Osady ściekowe. Teoria i praktyka. Wyd. PCz, Częstochowa. Dyrektywa Rady Europy w sprawie składowania odpadów, 99/31/WE. Dz. U. L 182, 16.07. 1999. Jędrczak A., 2007. Biologiczne przetwarzanie odpadów. PWN, Warszawa. Liang C., Das K.C., Mclendon R.W., 2003. The influence of temperature and moisture contents regimes on the aerobic microbial activity of a biosolids composting blend. Bioresource Technol. 86: 131-137. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2001 roku w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o nawozach i nawożeniu. 2001. Dz. U. 60, poz. 615. Sidełko R., 2005. Kompostowanie – optymalizacja procesu i prognoza jakości produktu. Wyd. PKosz, Koszalin. Ustawa o odpadach z dnia 27 kwietnia 2007 roku. 2010. Tekst jednolity Dz. U. 185, poz. 1243. kompost, osad ściekowy, przemysł mięsny, nawóz organiczny

ORIGINAL_ARTICLE #34 pl 2011 5 4 Jolanta Bohdziewicz 1 Anna Świerczyńska 1 Diamadopoulos E., Samaras P., Dabou X., Sakellaropoulos G.P., 1997. Combined treatment of landfill leachate and domestic sewage in a sequencing batch reactor. Water Sci. Technol. 36, 2-3: 61-68. Laitinen N., Luonsi A., Vilen J., 2006. Landfill leachate treatment with sequencing batch reactor and membrane bioreactor. Desalination 191: 86-91. Kulikowska D., 2009. Charakterystyka oraz metody usuwania zanieczyszczeń organicznych z odcieków pochodzących z ustabilizowanych składowisk odpadów komunalnych. Ecol. Chem. Eng. 16, 3: 389-402. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 stycznia 2009 roku zmieniające Rozporządzenie w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. 2005. Dz. U. Nr 239, poz. 2019, z późn. zm. Surmacz-Górska J., 2001. Degradacja związków organicznych zawartych w ociekach z wysypisk. Monogr. Kom. Inż. Środ. PAN 5. Szyc J., 2003. Odcieki ze składowiska odpadów komunalnych. Wyd. Nauk. Gabriel Borowski, Warszawa. Szyłak-Szydłowski M., Grabińska-Łoniewska A., Reynaerts M., Skrzypiec M., 2007. Wpływ obciążenia osadu czynnego na efektywność podczyszczania odcieków w reaktorze SBR. W: VIII Ogólnopolska Konferencja Naukowa, Politechnika Warszawska: 611-622. Won-Young A., Moon-Sun K., Seong-Keun Y., Kwang-Ho Ch., 2002. Advanced landfill leachate treatment using an integrated membrane process. Desalination 149, 1-3: 109-114. odcieki ze składowiska komunalnego, bioreaktor membranowy, kapilarny moduł zanurzeniowy, osad czynny, odwrócona osmoza

ORIGINAL_ARTICLE #35 pl 2011 5 4 Mariusz Dudziak 1 Bodzek M., Konieczny K., 2005. Wykorzystanie procesów membranowych w uzdatnianiu wody. Projprzem EKO, Bydgoszcz. Dudziak M., 2010. Usuwanie oraz badanie mechanizmów separacji mikrozanieczyszczeń estrogennych w procesie odwróconej osmozy i nanofiltracji. Technol. Wody 1: 22-26. Dudziak M., Bodzek M., 2006. Removal of natural estrogens and synthetic compounds considered to be endocrine disrupting substances (EDs) by coagulation and nanofiltration. Pol. J. Environ. Stud. 15, 1: 35-40. Gromadzka K., Waśkiewicz A., Goliński P., Świetlik J., 2009. Occurrence of estrogenic mycotoxin zearalenone in aqueous environmental samples with various NOM content. Water Res. 43, 4: 1051-1059. Hartmann N., Erbs M., Wettstein F.E., Schwarzenbach R.P., Bucheli T.D., 2007. Quantification of estrogenic mycotoxins at the ng/l level in aqueous environmental samples using deuterated internal standards. J. Chromatogr. A 1138, 1-2: 132-140. Hartmann N., Erbs M., Wettstein F.E., Hörger C.C., Vogelgsang S., Forrer, H.R., Schwarzenbach R.P., Bucheli, T.D., 2008. Environmental exposure to estrogenic and other myco- and phytotoxins. Chimia 62, 5: 364-367. Laganà A., Bacaloni A., De Leva I., Faberi A., Fago G., Marino A., 2004. Analytical methodologies for determining the occurrence of endocrine disrupting chemicals in sewage treatment plants and natural waters. Anal. Chim. Acta 501, 1: 79-88. Van Der Bruggen B., Vandecasteele C., 2003. Removal of pollutants from surface water and groundwater by nanofiltration: overview of possible applications in the drinking water industry. Environ. Pollut. 122, 3: 435-445. oczyszczanie wody, mikoestrogeny, koagulacja, sorpcja, nanofiltracja

ORIGINAL_ARTICLE #36 pl 2011 5 4 Marek Kopacz 1 Wojciech Drzewiecki 2 Stanisław Twardy 1 Byczkowski A., Mendes B., 1993. Obiektywna metoda oceny analogii hydrologicznej przy okreś-laniu charakterystyk odpływu ze zlewni nie kontrolowanych. Wiad. Inst. Meteorol. Gosp. Wod. 16, 1: 33-41. Drzewiecki W., Mularz S., Twardy S., Kopacz M., 2008. Próba kalibracji modelu RUSLE/ SDR dla oceny ładunku zawiesiny wprowadzonego do Zbiornika Dobczyckiego ze zlewni bezpośredniej. Arch. Fotogram. Kart. Teledet. 18: 83-98. Kopacz M., 2007. Modelowanie zmian w jakości wód powierzchniowych na tle przeobrażeń użytkowo-przestrzennych w małych zlewniach górskich. W: Wpływ użytkowania małych zlewni górskich na występowanie i natężenie erozji wodnej. Wyd. AR, Kraków: 154-164. Kowalczyk A., Twardy S., 2007. Metoda określania procesów erozyjnych w warunkach obszarów karpackich. W: Wpływ użytkowania małych zlewni górskich na występowanie i natężenie erozji wodnej. Wyd. AR, Kraków: 165-174. Kurek S., Pawlik-Dobrowolski J., Twardy S., 1993. Ocena zagrożeń jakości wód zbiornika retencyjnego w Dobczycach ze strony rolnictwa oraz sposoby ich ograniczania. W: Zlewnia Raby jako obszar alimentacji wód i zanieczyszczeń dla zbiornika retencyjnego w Dobczycach. Wyd. PK, Kraków, 145: 253-271. Mrozek T., 1992. Transport zawiesiny w zlewni rolniczej (Dębnik) i leśnej (Ratanica). Zesz. Nauk. AR Krak. 260: 229-239. Mrozek T., Machnik A., 1998. Jakość wód powierzchniowych w zlewniach o różnym użytkowaniu ziemi na przykładzie zlewni rolniczej (Dębnika) i leśnej (Ratanicy). Wiad. Inst. Melior. Użyt. Ziel. 19, 4: 23-44. Pawlik-Dobrowolski J., Domagała R., Mrozek T., 1993. Przestrzenne zróżnicowanie ładunków składników chemicznych w bezpośredniej zlewni zbiornika retencyjnego w Dobczycach. W: Zlewnia Raby jako obszar alimentacji wód i zanieczyszczeń dla zbiornika retencyjnego w Dobczycach. Wyd. PK, Kraków, 145: 215-240. zlewnia górnej Raby, zawiesina, zmiany w użytkowaniu ziemi

ORIGINAL_ARTICLE #37 pl 2011 5 4 Małgorzata Kowalska 1 Mariusz Dudziak 1 Jolanta Bohdziewicz 1 Drioli E., Giorno L., 1999. Biocatalytic membrane reactors. Taylor & Francis, London, UK. Kowalska M., Bohdziewicz J., 2010. Usuwanie kwasu dichlorooctowego z wody w bioreaktorze z enzymatyczną membraną ultrafiltracyjną. Monogr. Kom. Inż. Środ. PAN 49: 279-294. Pawlikowska Cz., Chmielowski J., Sikora M., 1985. Bakterie rodzaju Pseudomonas rozkładające cyjanek wyodrębnione z osadów organicznych. Acta Biol. 18: 24-32. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 roku w sprawie warunków jakim powinna odpowiadać woda do picia i na potrzeby gospodarcze. 2007. Dz. U. 61, poz. 417. Uboczne produkty dezynfekcji wody. 2002. Red. J. Dojlido. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Wang Y., Zhang J., Yin J., 2009. Progress of enzyme immobilization and its potential application. Desalin. Water Treat. 1: 157-171. kwasy halogenooctowe, immobilizacja, biodegradacja, enzymatyczne membrany ultrafiltracyjne

ORIGINAL_ARTICLE #38 pl 2011 5 4 Patrycja Kuna 1 Environmental Health Criteria 202, 1998. Selected non-heterocyclic aromatic hydrocarbons. International Programme on Chemical Safety (IPCS), World Health Organization (WHO), Geneva. Feeman D.J., Cattell F.C.R., 1990. Woodburning as a Source of Atmospheric Polycyclic Aromatic Hydrocarbons, Environ. Sci. Technol. 24: 1581-1585. Kuna P., 2010. Wpływ emisji wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA) z zakładów koksowniczych w Dąbrowie Górniczej (woj. śląskie) na zanieczyszczenia środowiska glebowego. Przegl. Geolog. 58, 1: 74-78. Mackay D., Shui W.Y., Ma K.C., Lee S.C., 1992. Illustrated handbook of physical-chemical properties and environmental fate of organic chemicals. Taylor & Francis Group, Boca Raton, London. Maliszewska-Kordybach B., Mardarowicz M., 1994. Problemy zanieczyszczenia środowiska glebowego wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi i metody ich oznaczania. Materiały z sympozjum – Jachranka, 23-24 maja, PIOŚ, Warszawa: 123-140. Maliszewska-Kordybach B., 1996. Polycyclic aromatic hydrocarbons in agricultural silos in Poland: preliminary proposals for criteria to evaluate the level of soil contamination. Appl. Geochem. 11: 121-127. Miroń M.I., 1995. Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne w odpadach i innych elementach środowiska. Instytut Gospodarki Odpadami, Katowice. Nam J.J., Thomas G.O., Jaward F.M., Steinnes E., Gustafsson O., Jones K.C., 2007. PAHs in background soil from Western Europe: Influence of atmospheric deposition and soil organic matter. Chemosphere 70: 1596-1602. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 sierpnia 2008 roku w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych. 2008. Dz.U. Nr 162, poz. 1008. Siuta J., 1987. Gleba. Diagnozowanie stanu i zagrożenia. Kom. Wyd. IOŚ, Warszawa. Trapido M., 1999. Polycyclic aromatic hydrocarbon in Estonian soil: contaminations and profiles. Environmental Pollution 105: 67-74. Wania F., Mackay D., 1996. Tracking the distribution of persistent organic pollutants. Environ. Sci. Technol. 30: 390-396. Wild F., Waterhouse K.S., McGrath S.P., Jones K.C., 1990. Organic contaminants in an agricultural soil with a known history of sewage sludge amendments: polycyclic aromatic hydrocarbons. Environ. Sci. Technol. 24: 1706-1711. Yang S.Y.N., Connell D.W., Hawker D.W., Kayal S.I., 1991. Polycyclic aromatic hydrocarbon in air, soil and vegetation in the vicinity of an urban roadway. Sci. Total Environ. 102: 229-240. WWA, gleba, wody opadowe, wody powierzchniowe

ORIGINAL_ARTICLE #39 pl 2011 5 4 Joanna Lach 1 Ewa Ociepa 1 Ewa Okoniewska 1 Bansal R.C., Goyal M., 2009. Adsorpcja na węglu aktywnym. WNT, Warszawa. Dąbek L., 2003. Sorption of zinic ions from aqueous solutions on regenerated activated carbons. J. Hazard. Mater. 101: 191-201. Demiral H., Demiral J., Tümsek F., Karabacakoglu B., 2008. Adsorption of chromium(VI) from aqueous solution by activated carbon derived from olive bagasse and applicability of different adsorption models. Chem. Eng. J. 144/2: 188-196. Lach J., 1999. Badania nad sorpcyjnym usuwaniem związków chromu z wody przy użyciu węgla aktywnego. Praca doktorska, Politechnika Częstochowska. Lach J., Ociepa E., 2008. Wykorzystanie węgli aktywnych do sorpcji miedzi z roztworów wodnych. Proceedings ECOpole 2/1: 215-220. Horvath G., Kawazoe K., 1983. Method for the calculation of effective pore size distribution in molecular sieve carbon. J. Chem. Eng. Japan 16/ 6: 470-475. Mohanty K., Jha M., Meikap B.C., Biswas M.N., 2005. Removal of chromium (VI) from dilute aqueous solutions by activated carbon developed from Terminalia arjuna nuts activated with zinic chloride. Chem. Eng. Sci. 60: 3049-3059. Pillay K., Cukrowska E.M., Coville N.J., 2009. Multi-walled carbon nanotubes as adsorbents for the removal of parts per billion levels of hexavalent chromium from aqueous solution. J. Hazard. Mater. 166: 1067-1075. Pakuła M., Walczyk M., Biniak S., Świątkowski A., 2007. Electrochemical and FTIR studies of the mutual influence of lead(II) or iron(III) and phenol on their adsorption from aqueous acid solution by modified activated carbons. Chemosphere 69: 209-219. Rivera-Utrilla J., Sanchez-Polo M., 2003. Adsorption of Cr(III) on ozonised activated carbon. Importance of Cπ-cation interactions. Water Res. 37: 3335-3340. Walczyk M., Świątkowski A., Pakuła M., Biniak S., 2005. Electrochemical studies of the interaction between a modified activated carbon surface and heavy metal ions. J. Appl. Electrochem. 35: 123-130. węgiel aktywny, adsorpcja, metale ciężkie

ORIGINAL_ARTICLE #40 pl 2011 5 4 Karolina Mielczarek 1 Jolanta Bohdziewicz 2 Anna Kwarciak-Kozłowska 1 Al-Malack M.H., Abuzaid Nabil S., El-Mubarak A.H., 1999. Coagulation of polymeric wastewater discharged by a chemical factory. Wat. Res. 33. 2: 521-529. Koziorowski B., 1980, Oczyszczanie ścieków przemysłowych. WN-T, Warszawa 130-158, 533-544. Rozporządzenie Ministra Środowiska z 28 stycznia 2009 roku, zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. 2009. Dz. U. Nr 27, poz. 169. ścieki koksownicze, koagulacja objętościowa, koagulanty – PIX, odwrócona osmoza

ORIGINAL_ARTICLE #41 pl 2011 5 4 Ewa Ociepa 1 Joanna Lach 1 Agnieszka Ociepa 1 Kacprzak M., 2007. Wspomaganie procesów remediacji gleb zdegradowanych. Monografia nr 128. Wyd. Politechniki Częstochowskiej, Częstochowa: 15-30. Kalembasa S., Tengler Sz., 2004. Rola węgla brunatnego w nawożeniu i ochronie środowiska. Wyd. Akademii Podlaskiej, Siedlce. Karczewska A., Kabała C., 2005. Metodyka analiz laboratoryjnych gleb i roślin. Wyd. AR, Wrocław. Maciejewska A., 1998. Węgiel brunatny jako źródło substancji organicznej i jego wpływ na właściwości gleb. PWN, Warszawa. Maciejewska A., Kwiatkowska J., 2003. Heavy metals accumulation by plants for soils treated by the brown coal derived preparation. W: Obieg pierwiastków w przyrodzie. Red. B. Gworek, J. Misiaka. T. 2. Wyd. Naukowe Gabriel Borowski, Lublin: 594-600. Mercik S., Stępień W., Gębski M., 2003. Pobieranie przez rośliny oraz rozpuszczalność Cu, Zn, Pb i Cd w różnych roztworach ekstrakcyjnych w zależności od zakwaszenia gleby. Zesz. Probl. Post. Nauk Roln. 493: 913-921. Namieśnik J., Łukasiak J., Jamrogiewicz Z., 1995. Pobieranie próbek środowiskowych do analiz. PWN, Warszawa. ołów, cynk, węgiel brunatny, gleba

ORIGINAL_ARTICLE #42 pl 2011 5 4 Ewa Okoniewska 1 Magdalena Zabochnicka-Świątek 1 Joanna Lach 1 Adsorpcja jonów na węglu aktywnym. 1991. Red. H. Jankowska. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Ania C.O., Parra J.B., Pis J.J., 2002. Influence of oxygen-containing functional groups on activated carbon adsorption of selected organic compounds. Fuel Process. Technol. 79: 265-271. Bansode R.R., Losso J.N., Marshall W.E., Rao R.M., Portier R.J., 2003. Adsorption of metal ions by shell-based granular activated carbons. Bioresource Technol. 89: 115-119. Dębowski Z., Lach J., 1996. Usuwanie kationów metali ciężkich z wody na węglach aktywnych. Ochr. Środ. 2: 23-25. Jankowska H., Neffe S., 1987. Adsorpcyjne i jonowymienne właściwości węgli aktywnych o utlenionej powierzchni. Ochr. Środ. 2-3: 32-33. Jankowska H., Starostin L., 1983. Właściwości jonowymienne węgli aktywnych. Przem. Chem. 8: 440-443. Lach J., Biniak S., Walczyk M., 2006. Wpływ utleniających modyfikacji powierzchni węgla aktywnego na pojemności sorpcyjne w stosunku do Cr(III) i Cr(VI). W: Mat. Konf. „Węgiel aktywny w ochronie środowiska i przemyśle”. Wyd. PCz, Częstochowa: 62-69. Moreno-Castilla C., 2004. Adsorption of organic molecules from aqueous solutions on carbon materials. Carbon 42: 83-94. Okoniewska E., 2002. Usuwanie manganu na modyfikowanych węglach aktywnych. W: Mat. Konf. „Węgiel aktywny w ochronie środowiska i przemyśle”. Wyd. PCz, Częstochowa: 148- -157. Okoniewska E., Dębowski Z., 2004. Wpływ warunków impregnacji węgli aktywnych na efektywność usuwania manganu z wody. W: Mat. Konf. „Węgiel aktywny w ochronie środowiska i przemyśle”. Wyd. PCz, Częstochowa: 152-158. węgiel aktywny, sorpcja, mangan, kwas ftalowy

ORIGINAL_ARTICLE #43 pl 2011 5 4 Leszek Ośródka 1 Ewa Krajny 1 Krzysztof Klejnowski 2 Wioletta Rogula- -Kozłowska 2 Jadwiga Błaszczyk 2 Damian Kobus 3 Agnieszka Wypych 4 Bem H., Gallorini M., Rizzio E., Krzeminska M., 2003. Comparative studies on the concentrations of some elements in the urban air particulate matter in Lodz City of Poland and in Milan, Italy. Environ. Intern. 29: 423-428. Dockery D.W., Cunningham J., Damokosh A.I., Neas L.M., Spengler J.D., Koutrakis P., Ware J.H., Raizenne M., Speizer F.E., 1996. Health effects of acid aerosols on North American children: respiratory symptoms. Environ. Heal. Perspect. 104: 500-505. Dyrektywa 2008/50/EC Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 maja 2008 roku w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy. Health impact assessment of air pollution in the WHO European Region. WHO, 2001. Hinds W.C., 1998. Aerosol technology. Properties, behaviour, and measurement of airborne particles. Second Edition. John Wiley&Sons, Inc. New York. Hosiokangas J., Ruuskanen J., Pekkanen J., 1999. Effects of soil dust episodes and mixed fuel sources on source apportionment of PM10 particles in Kuopio, Finland. Atmos. Environ. 33: 3821-3829. Kemp K., 2002. Trends and sources for heavy metals in urban atmosphere. Nuc. Instr. Methods in Phys. Res. Section B: Beam Interact. Mat. At. 189: 227-232. Klejnowski K., Rogula-Kozłowska W., Krasa A., 2009. Structure of atmospheric aerosol in Upper Silesia (Poland) – contribution of PM2.5 to PM10 in Zabrze, Katowice and Częstochowa in 2005-2007. Arch. Environ. Prot. 35: 3-13. Memmesheimer M., Jakobs H.J., Friese E., Müller W.J., Ebel A., Feldmann H., 2004. Episodes of high concentrations of PM10 and PM2.5 over Europe in winter 2002/2003. Meteorological conditions and chemical composition as calculated with a complex operational short-term air-quality model. J. Aero. Sci. 35: 1251-1262. Monn C., 2001. Exposure assessment of air pollutants: a review on spatial heterogeneity and indoor/outdoor/personal exposure to suspended particulate matter, nitrogen, dioxide and ozone. Atmos. Environ. 35: 1-32. Morawska L., Zhang J., 2002. Combustion sources of particles. Health relevance and source signatures. Chemosphere 49: 1045-1058. Ośródka L., Krajny E., Wojtylak M., 2006. Analiza epizodów smogowych w sezonie zimowym na Górnym Śląsku. W: Ochrona powietrza w teorii i praktyce, Tom II, IPIŚ PAN, Zabrze: 197-206. Ośródka L., Krajny E., Wojtylak M., 2010. Odtwarzanie scenariuszy potencjalnych sytuacji z wysokimi stężeniami PM przy wykorzystaniu analizy wielowymiarowej. W: Ochrona powietrza w teorii i praktyce, Tom II, IPIŚ PAN, Zabrze: 231-245. Pastuszka J.S., Rogula-Kozłowska W., Zajusz-Zubek E., 2010. Characterization of PM10 and PM2,5 and associated heavy metals at the crossroads and urban background site in Zabrze, Upper Silesia, Poland, during the smog episodes. Environ. Monit. Assess. 168: 613-627. Pastuszka J.S., Wawroś A., Talik E., Paw U.K.T., 2003. Optical and chemical characteristics of the atmospheric aerosol in four towns in southern Poland. Sci. Total Environ. 309: 237-251. Postrzednik S., Żmudka Z., 2007. Termodynamiczne oraz ekologiczne uwarunkowania eksploatacji tłokowych silników spalinowych. Wyd. P. Śl. Pyta H., Szymańska K., 2008. Indeks jakości powietrza w Aglomeracji Gdańskiej i Górnośląskiej. Ochr. Pow. Probl. Odp. 3-4: 65-69. Rodriguez S., Querol X., Alastuey A., Viana M., Alarcon M., Mantilla E., Ruiz C.R., 2004. Comparative PM10-PM2.5 source contribution study at rural, urban and industrial sites during PM episodes in Eastern Spain. Sci. Total Environ. 328: 95-113. Samet J.M., Dominici F., Curriero F.C., Coursac I., Zeger S.L., 2000. Fine particulate ait pollution and mortality in 20 U.S. cities, 1987-1994. The New Engl. J. Med. 343: 1742-1749. Spurny K.R., 1996. Chemical mixtures in atmospheric aerosols and their correlation to lung diseases and lung cancer occurrence in the general population. Toxic. Lett. 88: 271-277. Wahlin P., Berkowicz R., Palmgren F., 2006. Characterisation of traffic-generated particulate matter in Copenhagen. Atmos. Environ. 40: 2151-2159. indeks jakości powietrza, zanieczyszczenie powietrza, interpolacja przestrzenna

ORIGINAL_ARTICLE #44 pl 2011 5 4 Mariola Rajca 1 Bond T., Goslan E.H., Parsons S.A., Jefferson B., 2010. Disinfection by-product formation of natural organic matter surrogates and treatment by coagulation, MIEX® and nanofiltration. Water Res. 44: 1645-1653. Duan J., Wilson F., Graham N., Tay J., 2002. Adsorption of humic acid by powered activated carbon in saline water condition. Desalin. 151: 53-66. Fu J., Ji M., Zahao Y., Wang L., 2006. Kinetics of aqueous photocatalytic oxidation of fulvic acids in a photocatalysis – ultrafiltration reaktor (PUR). Sep. and Purif. Technol. 50: 107-113. Kabsch-Korbutowicz M., Majewska-Nowak K., 2010. Zastosowanie zintegrowanych procesów membranowych do usuwania substancji organicznych z wody. Ochr. Środ. 32, 3: 27-32. Li CH-W., Chen Y-S., 2004. Fouling of UF membrane by humic substance: Effects of molecular weight and powder – activates carbon (PAC) pre – treatment. Desalin. 170: 59-67. Mozia S., 2010. Photocatalytic membrane reactors (PMRs) in water and wastewater treatment. A review. Sep. and Purif. Technol. 73: 71-91. Rajca M., 2008. Uzdatnianie wody hybrydową metodą koagulacji i niskociśnieniowej filtracji membranowej. Rozp. dokt. Pol. Śl., Gliwice. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 roku w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. 2007. Dz. U. Nr 61, poz. 417. fotokataliza, proces MIEX®DOC, ultrafiltracja, oczyszczanie wody

ORIGINAL_ARTICLE #45 pl 2011 5 4 Wioletta Rogula-Kozłowska 1 Krzysztof Klejnowski 1 Anna Zwoździak 2 Izabela Sówka 2 Krystyna Trzepla-Nabaglo 3 Al-Masri M.S., Al-Kharfan K., Al-Shamali K., 2006. Speciation of Pb, Cu and Zn determined by sequential extraction for identification of air pollution sources in Syria. Atmos. Environ. 40: 753-761. Almeida S.M., Pio C.A., Freitas M.C., Reis M.A., Trancoso M.A., 2005. Source apportionment of fine and coarse particulate matter in a sub-urban area at the western European coast. Atmos. Environ. 39: 3127-3138. Begun B.A., Hopke P.K., Zhao W., 2005. Source identification of fine particles in Washington, DC, by expanded factor analysis modeling. Environ. Sci. Technol. 39: 1129-1137. Biegalski S.R., Hopke P.K., 2004. Total potential source contribution function analysis of trace elements determined in aerosol samples collected near Lake Huron. Environ. Sci. Technol. 38: 4276-4284. Boman J., Gatari M. J., Janhall S., Shannigrahi A.S., Wagner A., 2009. Elemental content of PM2.5 aerosol particles collected in Göteborg during the GÖte-2005 campaign in February 2005. Atmos. Chem. Phys. 9: 2597-2606. Chueinta W., Hopke P.K., Paatero P., 2000. Investigation of sources of atmospheric aerosol urban and suburban residential areas in Thailand by positive matrix factorization. Atmos. Environ. 34: 3319-3329. Directive 2008/50/EC of the European Parliament and of the Council of 21 May 2008 on ambient air quality and cleaner air for Europe. EEA Report “Air Pollution in Europe 1990-2004”, 2007. EEA, Copenhagen. EMEP Report “Transboundary Partuculate Matter in Europe”, 2009. Status report 4. EMEP, Kjeller. Feng X.D., Dang Z., Huang W.L., Yang C., 2009. Chemical speciation of fine particle bound trace metals. Inter. J. Environ. Sci. Technol. 6: 337-346. Graney J.R., Landis M.S., Norris G.A., 2004. Concentrations and solubility of metals from indoor and personal exposure PM2.5 samples. Atmos. Environ. 38, 2: 237-247. Heal M.R., Hibbs L.R., Agius R.M., Beverland I.J., 2005. Total and water-soluble trace metal content of urban background PM10, PM2.5 and black smoke in Edinburgh. UK. Atmos. Environ. 39, 8: 1417-1430. Klejnowski K., Kozielska B., Krasa A., Rogula-Kozłowska W., 2010. Polycyclic Aromatic Hydrocarbons in PM1, PM2.5, PM10 and TSP in the Upper Silesian Agglomeration, Poland. Arch. Environ. Prot. 36, 2: 65-73. Lammel G., Rohrl A., Schreiber H., 2002. Atmospheric lead and brominee in Germany. Post-abatement levels. variabilities and trends. Environ. Sci. Pollut. Res. 9: 397-404. Laugh G.C., Schauer J.J., Park J.S., Shafer M.M., Deminter J.T., Weinstein J.P., 2005. Emissions of metals associated with motor vehicle roadways. Environ. Sci. Technol. 39: 826-836. Lee S.W., Pomalis R., Kan B., 2000. A new methodology for source characterization of oil combustion particulate matter. Fuel Process. Technol. 65-66: 189-202. Li W.Y., Shao L.Y., 2010. Direct observation of aerosol particles In aged agricultural biomass burning plumes impacting urban atmosphere. Atmos. Chem. Phys. Discuss. 10: 10589-10623. Malm W.C., Sisler J.F., Huffman D., Eldred R.A., Cahill T.A., 1994. Spatial and seasonal trends in particle concentration and optical extinction in the United States. J. Geop. Res. 99: 1347-1370. Marmur A., Park S.-K., Mulholland J.A., Tolbert P.E., Russell A.G., 2006. Source apportionment of PM2.5 in the southeastern United States using receptor and emissions-based models: conceptual differences and implications for time series health studies. Atmos. Environ. 40: 2533-2551. Puustinen A., Hämeri K., Pekkanen J., Kulmala M., Jeroen de Hartog, Meliefste K., Harry ten Brink, Kos G., Katsouyanni K., Karakatsani A., Kotronarou A., Kavouras I., Meddings C., Thomas S., Harrison R., Ayres J.G., Saskia van der Zee, Hoek G., 2007. Spatial variation of particle number and mass over four European cities. Atmos. Environ. 41: 6622-6636. Qin Y., Kim E., Hopke P.K., 2006. The concentrations and sources of PM2.5 in metropolitan New York City. Atmos. Environ. 40, 2: 312-332. Querol X., Viana M., Alastuey A., Amato F., Moreno T., Castillo S., Pey J., Rosa J., Campa S.A., Artinano B., Salvador P., Santos S.G., Fernandez-Patier R., Moreno-Graue S., Negrale L., Minguillon M.C., Monfort E., Gil J.I., Inza A., Ortega L.A., Santamarıa J.M., Zabalza J., 2007. Source origin of trace elements in PM from regional background, urban and industrial sites of Spain. Atmos. Environ. 41: 7219-7231. Rogula-Kozłowska W., Klejnowski K., Krasa A., Szopa S., 2010. Concentration and elemental composition of atmospheric fine particles in Silesia Province, Poland. Environ. Engin. III. Eds Dudzińska, Pawłowski. Taylor&Francis Group. London. Ross H.B., 1985. An atmospheric selenium budget for the region 30 N to 90 N. Tellus. 37B: 78- -90. Sillanpää M., 2006. Finnish meteorological Institute contributions no 58 chemical and source characterization of size-segregated urban air particulate matter. Academic Dissertation. Finnish Meteorological Institute Helsinki. Sillanpää M., Hillamo R., Saarikoski S., Frey A., Pennanen A., Makkonen U., Spolnik Z., Van Grieken R., Braniš M., Brunekreef B. Chalbot M.C., Kuhlbusch T., Sunyer J., Kerminen VM., Kulmala M., Salonen R.O., 2006. Chemical composition and mass closure of particulate matter at six urban sites in Europe. Atmos. Environ. 40, 2: 212-223. Sternbeck J., Sjodin A., Andreasson K., 2002. Metal emission from road traffic and the influence of resuspension – results from two tunnel studies. Atmos. Environ. 36: 4735-4744. Suzuki K., 2006. Characterisation of airborne particulates and associated trace metals deposited on tree bark by ICP–OES, ICP–MS, SEM–EDX and laser ablation ICP–MS. Atmos. Environ. 40: 2626-2634. Thurston G.D., Spenger J.D., 1985. A multivariantive assessment of meteorological influences on inhalable particle source impacts. J. Clim. Applied Meteorol. 24. 1245-1256. Standard Operating Procedures. Crocker Nuclear laboratory. University of California, Davis. Vallius M., Janssen N.A.H., Heinrich J., Hoek G., Ruuskanen J., Cyrys J., Van Grieken R., Hartog J.J., Kreyling W.G., Pekkanen J., 2005. Sources and elemental composition of ambient PM2.5 in three European cities. Sci. Total Environ. 337: 147-162. Vinitketkumnuen U., Kalayanamitra K., Chewonarin T., Kamens R., 2002. Particulate matter, PM10 and PM2,5 levels, and airborne mutagenicity in Chiang Mai, Thailand. Mut. Res. 519: 121-131. Watson G.J., Chow C.J., Houck J.E., 2001. PM2.5 chemical source profiles for vehicle exhaust, vegetative burning, geological material and coal burning in Northwestern Colorado during 1995. Chem. 43: 1141-1151. WHO Europe, 2006 a. Air quality guidelines for particulate matter, ozone, nitrogen dioxide and sulfur dioxide. Global update 2005, Geneva. WHO Europe. 2006 b. Health risk of PM from long range transboundary air pollution, Copenhagen. Zhang X., Zhuang G., Guo J., Yin K., Zhang P., 2007. Characterization of aerosol over the Northern South China Sea during two cruises in 2003. Atmos. Environ. 41: 7821-7836. pył zawieszony, PM2,5, skład pierwiastkowy, metale ciężkie, źródła emisji, PCA, MLRA, EDXRF

ORIGINAL_ARTICLE #46 pl 2011 5 4 Martyna A. Rzętała 1 Andrzej Jaguś 2 Mariusz Rzętała 1 Deryło A., Kostecki M., Szilman P., 2000. Badania hydrobiologiczne zbiornika zaporowego w Przeczycach – Część I – Fizyczno-chemiczne wskaźniki jakości wody. Arch. Environ. Prot. 26, 3: 67-87. Jaguś A., Rzętała M., 2008. Znaczenie zbiorników wodnych w kształtowaniu krajobrazu (na przykładzie kaskady jezior Pogorii). WNoMiŚ ATH, WNoZ UŚ, Bielsko-Biała – Sosnowiec. Jaguś A., Rzętała M., 2009. Transformacja parametrów fizykochemicznych wód płynących w zbiornikach przepływowych. Ochr. Środ. Zas. Natur. 38: 115-122. Klimek K., Łajczak A., Zawilińska L., 1990. Sedimentary environment of modern Dunajec delta in artificial Rożnów Lake, Carpathian Mts., Poland. Quaest. Geograp. 11/12: 81-92. Kostecki M., 2003. Alokacja i przemiany wybranych zanieczyszczeń w zbiornikach zaporowych hydrowęzła rzeki Kłodnicy i Kanale Gliwickim. Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN, Zabrze. Kudelska D., Cydzik D., Soszka H., 1994. Wytyczne monitoringu podstawowego jezior. PIOŚ, Warszawa. Mioduszewski W., 1999. Ochrona i kształtowanie zasobów wodnych w krajobrazie rolniczym. Wyd. Instytutu Melioracji i Użytków Zielonych, Falenty. Pasternak K., 1984. Zmiany w chemicznych i biologicznych stosunkach środowiska wodnego rzeki jako rezultat oddziaływania zbiorników retencyjnych. Czasop. Geograf. 55, 3: 365-377. Roszkowski A., Kruczek B., 1993. Weryfikacja regionalnych planów gospodarki wodnej w zakresie kształtowania zasobów wodnych dla obszaru RZGW-Katowice – zbiornik Przeczyce. Hydroprojekt, Kraków. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2002 roku w sprawie kryteriów wyznaczania wód wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu ze źródeł rolniczych. 2002. Dz. U. Nr 241, poz. 2093. Rzętała M., 2008. Funkcjonowanie zbiorników wodnych oraz przebieg procesów limnicznych w warunkach zróżnicowanej antropopresji na przykładzie regionu górnośląskiego. Wyd. Uniw. Śl., Katowice. Rzętała M., 2009 a. Purification of surface waters flowing in transfer reservoirs. Polish J. Environ. Stud. – Series of Monogr. 3: 43-50. Rzętała M.A., 2009b. Role of sedimentation in anthropogenic reservoirs in purification of flowing waters. Polish J. Environ. Stud. – Series of Monogr. 3: 51-57. Rzętała M.A., Machowski R., Rzętała M., 2009. Sedymentacja w strefie kontaktu wód rzecznych i jeziornych na przykładzie zbiorników wodnych regionu górnośląskiego. Wydział Nauk o Ziemi Uniw. Śl., Sosnowiec. Sapek A., 1997. Risk of water pollution as a result of agricultural activities. W: Sustainable agriculture and rural area development – meeting environmental challengers for water quality, sustainable agricultural and rural development. Wyd. Instytutu Melioracji i Użytków Zielonych, Falenty: 79-99. Sapek A., Sapek B., 1993. Assumed non-point water pollution based on the nitrogen budget in Polish Agriculture. Water Sci. Technol. 28: 483-488. Sapek A., Sapek B., 2005. Strategia gospodarowania azotem i fosforem w rolnictwie w aspekcie ochrony wód Morza Bałtyckiego. Zeszyty Edukacyjne IMUZ 10: 27-38. Vollenweider R.A., 1975. Input-output models with special reference to the phosphorus loading concept in limnology. Schweizer. Z. Hydrol. 37: 53-84. Woyciechowska J., Dojlido J., 1982. Zmiany jakości wód powierzchniowych pod wpływem zabudowy hydrotechnicznej. Gosp. Wod. 5: 47-51. Zdanowski B., 1982. Variability of nitrogen and phosphorus content and lake eutrophication. Polish Arch. Hydrobiol. 29, 3-4: 541-597. zbiornik Przeczyce, antropopresja rolnicza, zanieczyszczenie wód, eutrofizacja

ORIGINAL_ARTICLE #47 pl 2011 5 4 Aleksandra Steinhoff-Wrześniewska 1 Maria Strzelczyk 1 Franciszek Czyżyk 1 BAT, 2005. Najlepsze dostępne techniki. Wytyczne dla przemysłu piwowarskiego. Ministerstwo Środowiska. FAPA, 1997. Ochrona Środowiska w przemyśle piwowarskim. Fundacja Programów Pomocy dla Rolnictwa, Warszawa. Gruszecka K., Pawełas A., 2008. Wpływ branży piwowarskiej na środowisko – od pola do sklepu. Agro Przemysł 6: 33-35. Igras A., 2009. Czarne chmury nad browarami. Agro Przemysł 2: 5-7. Mieleniewski A., 2010. Optymalizacja zużycia energii i wody. Agro Przemysł 5: 52-53. Ochrona Środowiska. 2010. GUS, Warszawa. Produkcja wyrobów przemysłowych w 2009 r. 2010. GUS, Warszawa. Reference document on best available techniques in food, drink and milk industries. 2006. Europea Commission: 202-210. Strzelczyk M., Steinhoff-Wrześniewska A., 2010. Indicators of water absorbability and quantity of wastewater formed in selected branches of food industry. Polish J. Chem. Technol. 12, 4: 6-10. www.browary-polskie.pl [dostęp: 31.05.2011]. www.europeanbeerguide.net [dostęp: 31.05.2011]. browary, surowce, odpady

ORIGINAL_ARTICLE #48 pl 2011 5 4 Aleksandra Strugała-Wilczek 1 Malwina Bocheńska 1 Małgorzata Bebek 1 Krzysztof Bebek 2 Gomółka E., Szaynok A., 1997. Chemia wody i powietrza. Ofic. Wyd. P. Wr., Wrocław. Hermanowicz W., Dojlido J., Dożańska W., Koziorowski B., Zerbe J., 1999. Fizyczno-chemiczne badanie wody i ścieków. ARKADY, Warszawa. Kalberg B., Pacey G.E., 1994. Wstrzykowa analiza przepływowa dla praktyków. WNT, Warszawa. PN-EN ISO 5667-3:2005. Jakość wody. Pobieranie próbek. Część 3: Wytyczne dotyczące utrwalania i postępowania z próbkami wody. PN-EN ISO 11732:2007. Jakość wody: Oznaczanie azotu amonowego. Metoda analizy przepływowej (CFA i FIA) z detekcją spektrometryczną. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 20 sierpnia 2008 roku w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych. 2008. Dz. U. Nr 162, poz. 1008. Standard Methods for the Examination of Water and Waste Water, 20th edition, 1998. American Public Health Association, Water Environmental Feder. jony amonu, wstrzykowa analiza przepływowa, dyfuzja gazowa, detekcja spektrofotometryczna, woda, ścieki

ORIGINAL_ARTICLE #49 pl 2011 5 4 Maria Strzelczyk 1 Czyżyk F., 1994. Wpływy wieloletnich nawodnień ściekami na glebę, wody gruntowe i rośliny. Rozpr. habilit, Wyd. IMUZ, Falenty. Jucherski A., 2000. Skuteczność oczyszczania ścieków bytowo-gospodarczych w oczyszczalniach gruntowych i glebowo-roślinnych w rejonach górzystych. Zesz. Nauk. AR Krak. 365: 371-380. Krzanowski S., Miernik W., 2001. Unieszkodliwianie małych ilości ścieków metodami niekonwencjonalnymi na obszarach wiejskich. Zesz. Probl. Post. Nauk Roln. 475: 139-146. Kuczewski K., Kwiecińska K., Kozdraś M., 2004. Zmiany w usuwaniu biogenów ze ścieków bytowo-gospodarczych po wieloletniej eksploatacji oczyszczalni roślinno-glebowej. Woda Środ. Obsz. Wiej. 4, 2a (11): 547-557. Kurhański M., 1996. Urządzenie małych oczyszczalni i oczyszczalni przydomowych do wykorzystania w produkcji roślinnej ścieków bytowych i odpadów organicznych – w obiegu zamkniętym. Zesz. Nauk. AR Wrocł. 293, Konferencje XIII, T. 1: 175-182. Paluch J., Paruch A., Pulikowski K., 2006. Przyrodnicze wykorzystanie ścieków i osadów. Wyd. AR, Wrocław. Pawęska K., Kuczewski K., 2008. Efekty oczyszczania ścieków bytowych w środowisku naturalnym na przykładzie pracy wybranych oczyszczalni glebowo-roślinnych. Zesz. Probl. Post. Nauk Roln. 526: 429-436. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 roku w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód i do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska. 2006. Dz. U. Nr 137, poz. 984. Soroko M., 1996. Oczyszczanie ścieków bytowo-gospodarczych w złożach gruntowo-korzeniowych z przepływem podpowierzchniowym i pionowym. Zesz. Nauk. AR Wrocł. 293, Konferencje XIII, T. 1: 243-251. Stanowisko Rządu RP w sprawie przyszłości Polityki Spójności Unii Europejskiej po 2013 roku. Dokument przyjęty przez KERM w dniu 30 stycznia 2008 r. ścieki, skuteczność oczyszczania, rośliny energetyczne

ORIGINAL_ARTICLE #50 pl 2011 5 4 Amelia Woynarowska 1 Sylwester Żelazny 1 Witold Żukowski 1 Kaczmarska J., Tyrka S., Rapacz-Król O., 2000. Ocena wpływu oddziaływania na środowisko Zakładu Górniczego „Trzebionka” wraz z weryfikacją zakresu strefy ochronnej”. Biuro usług Ekologiczno-Inżynierskich „Akryt”, Kraków. Karta Katalogowa Purolite C-100E, 1998 – Dotyczy następujących rodzajów i zakresów granulacji ziaren: Standard, PL, FL, DL, S, Purofine i Puropack. The Purolite Company. Karta Katalogowa Purolite A400TL, 2000 – Zakłady Purolite International LTD. Madejska L., Najman J., 2004. Gospodarka odpadami przemysłowymi na przykładzie małopolskiej gminy Trzebinia. Czasop. Techn. Chemia 1. Kraków. Michałowski T., Nizińska-Pstrusińska M., 2002. Ćwiczenia laboratoryjne z chemii analitycznej. Analiza miareczkowa i wagowa. PK, Kraków. Pistolek F., 1995. Opinia: „N/T usuwanie metali ciężkich tj. cynku, ołowiu i kadmu z roztworów po flotacji odgipsowującej blendę cynkową wzbogaconą w procesie odmagnezowania”. Katowice. Puchalski H., Gubała E., Huć J., 1995. Ocena oddziaływania na środowisko inwestycji p.n. Instalacja odmagnezowania koncentratu blendowego w Z.G. „Trzebionka” S.A. Piekary Śląskie. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 stycznia 2009 roku w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi. 2009. Dz. U. Nr 27, poz. 169. Żelazny S., Włodarczyk B., 2003. Ocena stanu środowiska wokół osadników odpadów poflotacyjnych w Z.G. „Trzebionka” S.A. Cuprum 3, 28. wymieniacze jonowe, koncentraty cynkowe, koncentraty ołowiowe

ORIGINAL_ARTICLE #51 pl 2011 5 4 Anna Zamojska-Jaroszewicz 1 Krzysztof W. Szewczyk 1 Aceves-Lara C.A., Latrille E., Steyer J.P., 2010. Optimal control of hydrogen production in a continuous anaerobic fermentation bioreactor. Int. J. Hydrogen Energy 35, 19: 10710-10718. Antoni D., Zverlov V., Schwarz W.H., 2007. Biofuels from microbes. Appl. Microbiol. Biotechnol. 77, 1: 23-35. Chang J.J., Wu J.H., Wen F.S., Hung K.Y., Chen Y.T., Hsiao C.L., Lin C.Y., Huang C.C., 2008. Molecular, monitoring of microbes in a continuous hydrogen-producing system with different hydraulic retention time. Int. J. Hydrogen Energy 335: 1579-1585. Chen C.C., Lin C.Y., Chang J.S., 2001. Kinetics of hydrogen production with continuous anaerobic cultures utilizing sucrose as the limiting substrate. Appl. Microbiol. Biotechnol. 57, 1: 56-64. Collet C., Adler N., Schwitzguébel J.P., Péeringer P., 2004. Hydrogen production by Clostridium thermolacticum during continuous fermentation of lactose, Int. J. Hydrogen Energy 29, 14: 1479-1485. Cooney M., Maynard N., Cannizaro C., Benemann J., 2007. Two-phase anaerobic digestion for production of hydrogen–methane mixtures. Bioresource Technol. 98, 14: 2641-2651. Fountoulakis M.S., Manios T., 2009. Enhanced methane and hydrogen production from municipal solid waste and agro-industrial by-products co-digested with crude glycerol. Bioresource Technol. 100, 12: 3043-3047. Koutrouli E.C., Kalfas H., Gavala H.N., Skiadas I.V., Stamatelatou K., Lyberatos G., 2009, Hydrogen and methane production through two-stage mesophilic anaerobic digestion of olive pulp. Bioresource Technol. 100, 15: 3718-3723. Ljunggren M., Zacchi G., 2010. Techno-economic analysis of a two-step biological process producing hydrogen and methane. Bioresource Technol. 101, 20: 7780-7788. Luque R., Herrero-Davila L., Campelo J.M., Clark J.H., Hidalgo J.M., Luna D., Marinas J.M., Romero A.A., 2008. Biofuels: a technological perspective. Energy Environ. Sci. 1, 5: 542-564. Maintinguer S.I., Fernandes B.S., Duarte I.C.S., Saavedra N.K., Adorno M.A.T., Varesche M.B., 2008. Fermentative hydrogen production by microbial consortium. Int. J. Hydrogen Energy 33, 16: 4309-4317. Ren N.Q., Tang J., Liu B.F., Guo W.Q., 2010. Biological hydrogen production in continuous stirred tank reactor systems with suspended and attached microbial growth. Int. J. Hydrogen Energy 35, 7: 2807-2813. Siles López J.Á., Martín Santos M.Á., Chica Pérez A.F., Martín M.A., 2009. Anaerobic digestion of glycerol derived from biodiesel manufacturing, Bioresource Technol. 100, 23: 5609-5615. Sivakumar G., Vail D.R., Xu J., Burner D.M., Lay J.O., Ge X., Weathers P.J., 2010. Bioethanol and biodiesel: Alternative liquid fuels for future generations. Eng. Life Sci., 10, 1: 8-18. Szewczyk K.W., 2007. Techniczne podstawy hodowli drobnoustrojów w bioreaktorach. W: Podstawy biotechnologii przemysłowej. Red. W. Bednarski, J. Fiedurek. WNT, Warszawa: 119-206. Szewczyk K.W., 2008. Biologiczne wytwarzanie wodoru. Post. Mikrobiol. 47, 3: 241-247. Szewczyk K.W., Nowakowski T., 2009. Mikrobiologiczne wytwarzanie wodoru z glicerolu. Inż. Aparat. Chem. 3: 113-114. Venetsaneas N., Antonopoulou G., Stamatelatou K., Kornaros M., Lyberatos G., 2009. Using cheese whey for hydrogen and methane generation in a two-stage continuous process with alternative pH controlling approaches. Bioresource Technol. 100, 15: 3713-3717. Venkata Mohan S., Mohanakrishna G., Sarma P.N., 2008. Integration of acidogenic and methanogenic processes for simultaneous production of biohydrogen and methane from wastewater treatment. Int. J. Hydrogen Energy 33, 9: 2156-2166. Xing D., Ren N., Wang A., Li Q., Feng Y., Ma F., 2008, Continuous hydrogen production of auto-aggregative Ethanoligenens harbinense YUAN-3 under non-sterile condition. Int. J. Hydrogen Energy 33, 5: 1489-1495. Yazdani S.S., Gonzalez R., 2007. Anaerobic fermentation of glycerol: a path to economic viability for the biofuels industry. Curr. Opin. Biotech. 18, 3: 213-219. ciemna fermentacja, wywar gorzelniany, glicerol, wodór, biogaz

ORIGINAL_ARTICLE #52 pl 2011 5 4 Dominika Bielec 1 Betleja L., 1991. Badania morfologii plech Hypogymnia physodes (L.) Nyl. w płatach pni sosny (Pinus silvestris) w borach woj. katowickiego. W: V Zjazd Lichenologów Polskich, Porosty (Lichenes) Pszczewskiego PK. Red. L. Lipnicki. Instytut Badań i Ekspertyz Naukowych, Gorów Wielkopolski: 95-104. Białońska D., Dayan F.E., 2005. Chemistry of the lichen Hypogymnia physodes transplanted to an industrial region. J. Chem. Ecol. 31, 12: 2975-2991. Bielczyk U., 2001. Porosty. Skala porostowa. Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, Kraków. Bielec D., 1997. Mszaki i porosty jako biowskaźniki zanieczyszczeń powietrza. W: Materiały z IV Konferencji „Zapobieganie Zanieczyszczeniu Środowiska”. Zesz. Nauk. P. Łódz. Biel.- -Biał. 41: 198-214. Bielec D., 2006. Charakterystyka porostów i ich wykorzystanie w waloryzacji środowiska. W: Materiały z XIII Konferencji „Zapobieganie zanieczyszczeniu, przekształceniu i degradacji środowiska”. Zesz. Nauk. ATH 7/24: 7-24. Bielec D., 2009. Wpływ warunków miejskich na stan bioty porostów epifitycznych Bielska- -Białej. Maszynopis. Wydział Nauk Biologicznych UWr. Budka D., Gdula-Argasińska J., Sawicka-Kapusta K., 1999. Estimation of air quality in the town of Jasło using transplanted Hypogymnia physodes. W: Materiały Konferencji SECOTOX 99. Fifth European Conference on Ecotoxicology and Environmental Safety GSF. National Research Center, Neuherberg, Germany. Bylińska E., „Environment Aid”, 1993. Skala porostowa. Aura 3: 22. Bylińska E., Seaward M.R.D., 1993. Zmiany w zbiorowiskach porostów epifitycznych w Karpaczu pod wpływem skażeń chemicznych powietrza atmosferycznego. W: Geoekologiczne Problemy Karkonoszy II. Ekologia Roślin i Zwierząt. Red. J. Sarosiek. Uniwersytet Wrocławski, Wrocław: 159-165. Fabiszewski J., Bielecki K., Brej T., 1983. Intensywność fotosyntezy i oddychania oraz zawartość barwników chlorofilowych jako wskaźniki skażenia środowiska wokół huty miedzi. W: Bioindykacja skażeń przemysłowych i rolniczych. Red. J. Fabiszewski. PAN, Wrocław: 131-139. Fałtynowicz W., 1995. Wykorzystanie porostów do oceny zanieczyszczenia powietrza. Centrum Edukacji Ekologicznej Wsi, Krosno. Fałtynowicz W., 2001. Ocena stopnia zanieczyszczenia powietrza w Starogardzie Gdańskim przy wykorzystaniu porostów jako wskaźników biologicznych. Pr. Geobot. 179: 187-195. Jeran Z., Jaćimowič R., Batič F., Mavsar R., 2002. Lichens as integrating air pollution monitors. Environ. Pollut. 120, 1: 107-113. Jeran Z., Mrak T., Jaćimowič R., Batič F., Kastelec D., Mavsar R., Simončič P., 2007. Epiphytic lichens as biomonitors of atmospheric pollution in Slovenian forests. Environ. Pollut. 146, 2: 324-331. Kiszka J., 1973. Porosty jako wskaźnik zanieczyszczenia powietrza na przykładzie miasta Krakowa i okolicy. Spraw. Posiedz. Komis. Nauk. Oddz. PAN Krak. 17, 1: 345-347. Kiszka J., 1977. Wpływ emisji miejskich i przemysłowych na florę porostów (Lichenes) Krakowa i Puszczy Niepołomickiej. Pr. Monogr. WSP Krak. 19: 1-133. Kiszka J., 1990. Lichenoindykacja obszaru województwa krakowskiego. Stud. Ośr. Dok. Fizjogr. 18: 201-212. Lipnicki L., 1991. Zmiany stref wegetacji porostów na terenie Drezdenka w latach 1975-1990 oraz uwagi o stanie zdrowotnym wybranej grupy mieszkańców miasta. Międzynarodowe Seminarium Ekologiczne Przyroda nie obroni się sama, Pokrzywna 1991. Biul. Inf. WSP, Opole: 1-8. Lipnicki L., 2004. Tabela lichenoindykacyjna. Park Narodowy Bory Tucholskie, Charzykowy. Marska B., 1982. Wpływ emisji przemysłowych na porost Hypogymnia physodes (L.) Nyl. eksponowany w tablicach wokół Zakładów Chemicznych „Police”. Zesz. Nauk. AR Szczec., Roln. 29, Ser. Przyr. 95: 79-87. Nieboer E., Ahmed H.M., Puckett K.J., Richardson D.H.S., 1972. Heavy metal content of lichens in relation to distance from a nickel smelter in Sudbury, Ontario. Lichenologist (Cambridge) 5: 292-304. Pilegaard K., 1979. Heavy metals in bulk precipitation and transplanted Hypogymnia physodes and Dicranoweisia cirrata in the vicinity of a Danish stellworks. Water Air Soil Pollut. 11: 77-91. Program rewitalizacji obszarów miejskich w Bielsku-Białej. 2007. Załącznik do uchwały Rady miasta. Urząd Miasta w Bielsku-Białej. Richarson D.H.S., 1991. Lichens as biological indicators – recent developments. W: Bioindicators and environmental management. Red. D.W. Jeffrey, B. Madden. Academic Press, London: 263-272. Richarson D.H.S., 1995. Metal uptake in Lichens. Symbiosis 18: 119-127. Ronen R., Galun M., 1984. Pigment extraction from lichens with dimethyl sulfoxide (DMSO) and estimation of chlorophyll degradation. Environ. Exp. Bot. 24, 3: 239-245. Sawicka-Kapusta K., Rakowska A., 1993. Heavy metal contamination in Polish national parks. Sci. Total Environ. Supplement: 161-166. Sawicka-Kapusta K., Zakrzewska M., Gdula-Argasińska J., Bydłoń G., 2005. Air pollution in the base stations of the environmental integrated monitoring system in Poland. Transactions on ecology and the environment 82, 13, Air Pollut. 13: 465-475. Seaward M.R.D., 1992. Large-scale Air Pollution Monitoring Using Lichens. GeoJournal 28, 4: 403-411. Seaward M.R.D., 1998. Time-space analyles of the British lichen flora, with particular reference to air quality surveys. Folia Cryptog. Eston. 32: 85-96. Sloof E.J., 1995. Lichens as quantitative biomonitors for atmospheric trace-element deposition, using transplants. Atmos. Environ. 29, 1: 11-20. Stan środowiska w województwie śląskim w 2001 roku. 2002. Bibl. Monit. Środ., Katowice. Stan środowiska w województwie śląskim w 2002 roku. 2003. Bibl. Monit. Środ., Katowice. Stan środowiska w województwie śląskim w 2004 roku. 2005. Bibl. Monit. Środ., Katowice. lichenoindykacja, biomonitoring, strefy lichenoindykacyjne, porosty epifityczne, Hypogymnia physodes, Bielsko-Biała

ORIGINAL_ARTICLE #53 pl 2011 5 4 Jolanta Bohdziewicz 1 Mariusz Kuglarz 2 Bożena Mrowiec 2 Buraczewski G., 1989. Fermentacja metanowa. PWN, Warszawa. Deublein D., Steinhauser A., 2008. Biogas from waste and renewable resources. Willey-Liss, Weinheim. Dymaczewski Z., Lozański M., 1995. Poradnik eksploatatora oczyszczalni ścieków. Polskie Zrzeszenie Inżynierów i Techników Sanitarnych, Poznań. Eaton A.D., Clesceri L.S., Rice E.W., Greenberg A.E., 2005. Standard methods for the examination of water and wastewater. APHA, Washington. Gabryszewska M., Rogulska M., 2009. Biogazownie rolnicze. Bariery rozwoju. Przem. Chem. 88, 3: 248-251. Grzybek A., 2004. Możliwości i technologia produkcji biogazu rolniczego. Czysta Energ. 10: 35- -36. Hartmann L., 1996. Biologiczne oczyszczanie ścieków. Instal. Pol., Warszawa. Jędrczak A., 2007. Biologiczne przetwarzanie odpadów. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Magrel L., 2004. Prognozowanie procesu fermentacji metanowej mieszaniny osadów ściekowych oraz gnojowicy. Wyd. PB, Białystok. Romaniuk W., 2004. Ekologiczne systemy gospodarki obornikiem i gnojowicą. IBMER, Warszawa. Rosik-Dulewska Cz., 2007. Podstawy gospodarki odpadami. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. fermentacja metanowa, kofermentacja, biogaz, odchody zwierzęce, gnojowica świńska, bioodpady komunalne

ORIGINAL_ARTICLE #54 pl 2011 5 4 Damian Chmura 1 Paweł Nejfeld 1 Marta Borowska 1 Magdalena Mazur 1 Dominika Sroka 1 Anna Waligóra 1 Aleksandra Sikora 1 Bailey J.P., Bimova K., Mandak B. 2009. Asexual spread versus reproduction and evolution in Japanese Knotweed s. l. sets the stage for the “Battle of the Clones”. Biol. Invas. 11: 1189- -1203. Beerling D.J., Bailey JP, Conolly A.P., 1994. Biological flora of the British Isles No.183 Fallopia japonica (Houtt.) Ronse Decraene (Reynoutria japonica Houtt.; Polygonum cuspidatum Sieb. & Zucc.). J. Ecol. 82: 959-979. Bimová K., Mandák B., Kasparova I., 2004. How does Reynoutria invasion fit the various theories of invasibility? J. Veg. Sci. 15: 495-504. Bizoń I., 2010. Rozmieszczenie i zasoby populacji inwazyjnych rdestowców na terenie gminy Andrychów. Maszynopis. Instytut Ochrony i Inżynierii Środowiska AT-H, Bielsko-Biała. Child L., de Waal L., 1997. The use of GIS in the management of Fallopia japonica in the urban environment. W: Plant invasions: studies from North America and Europe. Red. J.H. Brock, M. Wade, P. Pyšek, D.F. Greene. Backhuys Publishers, Leiden, The Netherlands: 207-220. Chmura D., 2004. Penetration and naturalization of alien invasive plants (neophytes) in woodlands of the Silesian Upland (Poland). Nat. Conserv. 60, 3: 3-11. Chmura D., Sierka E., 2006. The occurrence of invasive alien plant species in selected forest nature reserves in southern Poland as a conservation problem. Nat. Conserv. 62, 5: 3-11. Fojcik B., Tokarska-Guzik. B., 2000. Reynoutria × bohemica (Polygonaceae) – nowy takson we florze Polski. Fragm. Flor. Geobot. Pol. 7: 63-71. Kompała-Bąba A., Błońska A., Bąba W., 2005. The participation of Reynoutria japonica Houtt in phytocoenoses growing in the Upper Silesian Industrial Region. Thaiszia – J. Bot. Košice 15, Suppl. 1: 233-248. Rostański A., 2006. Spontaniczne kształtowanie się pokrywy roślinnej na zwałowiskach po górnictwie węgla kamiennego. Wyd. UŚl, Katowice. Sokal R.R., Rohlf F.J., 1995. Biometry: the principles and practice of statistics in biological research. Freeman, New York. Tokarska-Guzik B., 2005. The establishment and spread of alien plant species (kenophytes) in the flora of Poland. Wyd. UŚl, Katowice. Tokarska-Guzik B., Bzdęga K., Knapik D., Jenczała G., 2006. Changes in plant richness in some riparian plant communities as a result of their colonization by taxa of Reynoutria (Fallopia). Biodiv. Res. Conserv. 1-2: 123-130. Tokarska-Guzik B., Bzdęga K., Tarłowska S., Koszela K., 2009. Gatunki z rodzaju rdestowiec Reynoutria spp. W: Inwazyjne gatunki roślin ekosystemów mokradłowych Polski. Red. Z. Dajdok, P. Pawlaczyk. Wyd. Lubuskiego Klubu Przyrodników, Świebodzin: 87-99. Urbisz A., 2004. Konspekt flory rośli naczyniowych Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Wyd. UŚl, Katowice. Wika S., Gorczyca M., 2006. Local clusters of anthropophytes and their migration in “Murcki Forest” nature reserve (The Silesian Upland). Biodiv. Res. Conserv. 3-4: 373-376. Woźniak G., 2001. Invasive plants involved in primary succession on post-industrial areas Upper Silesia (Poland). W: Plant invasions: species ecology and ecosystem management. Red. G. Brundu, J. Brock, I. Camada, L. Child, M. Wade. Backhuys Publ. Leiden, The Netherlands: 263-270. Żarnowiec J., Kama H., Nejfeld P., 2010. Szata roślinna Doliny Dolnej Soły. Wyd. AT-H, Bielsko-Biała. Reynoutria japonica, kenofity, inwazje biologiczne, ekologia miasta

ORIGINAL_ARTICLE #55 pl 2011 5 4 Ewa Jachniak 1 Burchardt L., Pawlik-Skowrońska B., 2005. Zakwity sinic – konkurencja międzygatunkowa i środowiskowe zagrożenie. Wiad. Bot. 49, 1/2: 39-49. Carmichael W.W., 1994. Toksyny cyjanobakterii. Świat Nauki 3: 32-39. Dojlido J. R., 1995. Chemia wód powierzchniowych. Ekonomia i Środowisko, Białystok. Eutrophication of waters. Monitoring, assessment and control. 1982. OECD, Paris. Giziński A., Falkowska E., 2003. Hydrobiologia stosowana: Ochrona wód powierzchniowych. Ofic. Wyd. Włocławskiego Towarzystwa Naukowego, Włocławek. Heinonen P., 1980. Quantity and composition of phytoplankton in Finnish inland waters. Public Water Resources Institute, National Board of Waters, Finland 37: 1-91. Hindák F., 1996. Key to the unbranched filamentous green algae (Ulotrichineae, Ulotrichales, Chlorophyceae). Bull. Slovensk. Bot. Spoločn. Pri Sav, Suppl. 1. Jaguś A., Rzętała M., 2003. Zbiornik Kozłowa Góra. Funkcjonowanie i ochrona na tle charakterystyki geograficznej i limnologicznej. Polskie Towarzystwo Geograficzne, Komisja Hydrologiczna, Warszawa. Jodłowski A., 1995. Problemy uzdatniania wód zeutrofizowanych do celów wodociągowych. W: Procesy biologiczne w ochronie i rekultywacji nizinnych zbiorników zaporowych. Red. M. Zalewski. Biblioteka Monitoringu Środowiska: 203-220. Kasza H., 2009. Zbiorniki zaporowe. Znaczenie – eutrofizacja – ochrona. Wyd. AT-H, Bielsko- -Biała. Lepistö L., Rosenström U., 1998. The most typical phytoplankton taxa in four types of Boreal lakes. Hydrobiologia 369/370: 89-97. Lossow K., 1998. Ochrona i rekultywacja jezior – teoria i praktyka. Idee Ekol. Ser. Szkice 13, 7: 55-71. Negro A.I., De Hoyos C., Vega J.C., 2000. Phytoplankton structure and dynamics in Lake Sanabria and Valparaίso reservoir (NW Spain). Hydrobiologia 424: 25-37. Rakowska B., Sitkowska M., Szczepocka E., Szulc B., 2005. Cyanobacteria water blooms associated with various eukaryotic algae in the Sulejów reservoir. Oceanol. Hydrobiol. Stud. 34, 1: 31-38. Reynolds C.S., 1996. The plant life of the pelagic. Verh. Int. Verein. Limnol. 26: 97-113. Rott E., 1981. Some results from phytoplankton counting intercalibrations. Schweiz. Z. Hydrol. 43/1: 34-62. Siemińska J., 1964. Flora słodkowodna Polski. Bacillariophyceae. PWN, Warszawa. Starmach K., 1989. Plankton roślinny wód słodkich. Metody badania i klucze do oznaczania gatunków występujących w wodach Europy Środkowej. PWN, Warszawa – Kraków. Twardy S., Kopacz M., Kostuch M., Kuźniar A., Smoroń S., Mazurkiewicz-Boroń G., Szarek-Gwiazda E., Jarząbek A., Kowalik A., Książyński K.W., Sarna S., Twaróg B., 2003. Kryteria wyznaczania wód i obszarów wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu pochodzącymi ze źródeł rolniczych (na terenie RZGW w Krakowie). Opracowanie monograficzne. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej, Kraków. Vollenweider R., 1976. Advances in defining critical loading levels for phosphorus in lake eutrophication. Mem. Ist. Ital. Idrobiol. 33: 53-83. eutrofizacja, ładunki biogenów, biomasa fitoplanktonu, chlorofil a

ORIGINAL_ARTICLE #56 pl 2011 5 4 Ewa Jachniak 1 Andrzej Jaguś 1 Bajkiewicz-Grabowska E., 1987. Ocena naturalnej podatności jezior na degradację i rola zlewni w tym procesie. Wiad. Ekol. 33, 3: 279-289. Bałus S., Boros-Meinike D., Drzyżdżyk W., Fiedler K., Olszewski A., Osuch-Chacińska L., Ryżak R., Stanach-Bałus K., 2007. Kaskada rzeki Soły – Zbiorniki Tresna, Porąbka, Czaniec. Monografia. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie, Warszawa. Carlson R.E., 1977. A trophic state index for lakes. Limnol. Oceanogr. 22, 2: 361-369. Eurowaternet – The European Environment Agency’s Monitoring and Information Network for Inland Water Resources. 1998. Technical Report No 7. EEA, Copenhagen. Jachniak E., 2010. Wpływ czynników fizykochemicznych oraz hydrologicznych na przebieg procesów eutrofizacyjnych w wybranych zbiornikach zaporowych południowej Polski. Maszynopis. Rozprawa doktorska. Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, Kraków. Kajak Z., 1979. Eutrofizacja jezior. PWN, Warszawa. Kasza H., 2009. Zbiorniki zaporowe – znaczenie, eutrofizacja, ochrona. Wyd. AT-H, Bielsko- -Biała. Kopeć S., Krzanowski S., 1999. Wpływ zanieczyszczeń rolniczych Beskidu Wyspowego i Żywieckiego na klasyfikację niektórych rzek tego regionu. Mat. Semin. Inst. Melior. Użyt. Ziel. 42: 123-133. Kudelska D., Cydzik D., Soszka H., 1994. Wytyczne monitoringu podstawowego jezior. PIOŚ, Warszawa. Lepistö L., Rosenström U., 1998. The most typical phytoplankton taxa in four types of Boreal lakes. Hydrobiologia 369/370: 89-97. Machowski R., Rzętała M.A., Rzętała M., Wistuba B., 2005. Zbiornik Żywiecki – charakterystyka fizycznogeograficzna i znaczenie społeczno-gospodarcze. PTG Oddział Katowicki, Sosnowiec. Mapa Topograficzna Powiat Żywiecki. 2003. Skala 1:50000. Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego, Katowice. Negro A.I., De Hoyos C., Vega J.C., 2000. Phytoplankton structure and dynamics in Lake Sanabria and Valparaίso reservoir (NW Spain). Hydrobiologia 424: 25-37. Neverova-Dziopak E., 2007. Ekologiczne aspekty ochrony wód powierzchniowych. Wyd. PR, Rzeszów. Rakowska B., Sitkowska M., Szczepocka E., Szulc B., 2005. Cyanobacteria water blooms associated with various eukaryotic algae in the Sulejów reservoir. Oceanol. Hydrobiol. Stud. 34, 1: 31-38. Rott E., 1981. Some results from phytoplankton counting intercalibrations. Schweiz. Z. Hydrol. 43, 1: 34-62. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie kryteriów wyznaczania wód wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu ze źródeł rolniczych. 2002. Dz. U. 241, poz. 2093. Sapek A., Sapek B., 2005. Strategia gospodarowania azotem i fosforem w rolnictwie w aspekcie ochrony wód Morza Bałtyckiego. Zesz. Eduk. Inst. Melior. Użyt. Ziel. 10: 27-38. Soszka H., 2009. Problemy metodyczne związane z oceną stopnia eutrofizacji jezior na potrzeby wyznaczania stref wrażliwych na azotany. Woda Środ. Obsz. Wiej. 9, 1: 151-159. Twardy S., Kopacz M., Kostuch M., Kuźniar A., Smoroń S., Mazurkiewicz-Boroń G., Szarek-Gwiazda E., Jarząbek A., Kowalik A., Książyński W.K., Sarna S., Twaróg B., 2003. Kryteria wyznaczania wód i obszarów wrażliwych na zanieczyszczenie związkami azotu pochodzącymi ze źródeł rolniczych (na terenie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie). IMUZ, Kraków. Vollenweider R.A., 1968. Scientific fundamentals of the eutrophication of lakes and flowing waters with particular references to nitrogen and phosphorus as factors in eutrophication. OECD, Paris. Vollenweider R.A., Kerekes J.J., 1982. Eutrophication of waters – monitoring, assessment and control. OECD, Paris. Wilk-Woźniak E., Ligęza S., 2003. Phytoplankton – nutrient relationships during the early spring and the late autumn in a shallow and polluted reservoir. Oceanol. Hydrobiol. Stud. 32, 1: 75-87. Wilk-Woźniak E., Żurek R., 2006. Phytoplankton and its relationship with chemical parameters and zooplankton in the meromictic Piaseczno reservoir, Southern Poland. Aquat. Ecol. 40: 165-176. kaskada Soły, zbiornik Tresna, jakość wód, eutrofizacja, stan troficzny

ORIGINAL_ARTICLE #57 pl 2011 5 4 Henryk Kasza 1 Anna Mucha 1 Chemizm i oddziaływanie kwaśnych deszczy na środowisko przyrodnicze. Sesja naukowa 10 czerwca 1996. 1996. Red. B. Walna, L. Kaczmarek, J. Siepak. Wyd. UAM, Poznań-Jeziory. Kasza H., Duda E., 2007. Stopień zakwaszenia opadów atmosferycznych na pograniczu Beskidu Małego i Śląskiego. W: Zapobieganie zanieczyszczeniu, przekształcaniu i degradacji środowiska XIV. Red. H. Kasza, H. Klama. Wyd. AT-H, Bielsko-Biała: 331-340. Kasza H., Jędrysik M., Kwiecień A., 2004. Stopień zakwaszenia opadów w okolicach Bielska-Białej. Zesz. Nauk. AT-H 14, Inż. Włókien. Ochr. Środ. 5: 52-61. Kasza H., Mitoraj G., 2009. Stopień zakwaszenia opadów atmosferycznych w pobliżu Kęt (Polska Południowa). Ochr. Środ. Zasob. Nat. 38: 123-130. Kasza H., Mrózek G., 2006. Stopień zakwaszenia opadów atmosferycznych na podnóżu Beskidu Małego. Zesz. Nauk. AT-H 24, Inż. Włókien. Ochr. Środ. 7: 116-125. Kasza H., Uja M., 2005. Stopień zakwaszenia opadów atmosferycznych w pobliżu leśnego rezerwatu „Madohora” (Gmina Ślemień). Zesz. Nauk. AT-H Inż. Włókien. Ochr. Środ. 19, 6: 90-98. Leśniok M., 1996. Zanieczyszczenie wód opadowych w obrębie Wyżyny Śląsko-Krakowskiej. Wyd. UŚl, Katowice. Liana E., Gendolla T., Pobudejski M., 2010. Zanieczyszczenie opadów atmosferycznych w województwie śląskim i depozycja zanieczyszczeń z opadów do podłoża w 2009 roku. W: Stan środowiska w województwie śląskim w 2009 roku. Biblioteka Monitoringu Środowiska, Katowice: 56-63. Liwińska A., 1996. Kwasowość oraz chemizm opadów atmosferycznych na terenach leśnych o zróżnicowanym poziomie zanieczyszczeń powietrza. W: Chemizm i oddziaływanie kwaśnych deszczy na środowisko przyrodnicze. Red. B. Walna, L. Kaczmarek, J. Siepak. Wyd. UAM, Poznań-Jeziory: 141-146. Rzychoń D., 1995. Wpływ opadów kwaśnych na zakwaszenie jezior w Tatrach Wysokich. Wyd. UŚl, Katowice. Śnieżek T., Degórska A., 1996. Opady atmosferyczne w rejonie północno-wschodniej Polski. Badania prowadzone w Stacji Kompleksowego Monitoringu Środowiska „Puszcza Borecka”. W: Chemizm i oddziaływanie kwaśnych deszczy na środowisko przyrodnicze. Sesja naukowa 10 czerwca 1996. Red. B. Walna, L. Kaczmarek, J. Siepak. Wyd. UAM, Poznań-Jeziory: 85-102. opad mokry i całkowity, kwaśne deszcze

ORIGINAL_ARTICLE #58 pl 2011 5 4 Maciej Kozak 1 Ozga-Zielińska M., Brzeziński J., 1997. Hydrologia stosowana. PWN, Warszawa. Więzik B., 1988. Prognostyczny model odpływu ze zlewni. Monogr. P. Krak. 67. Więzik B., Kozak M., 2007. Rola suchych zbiorników retencyjnych w ochronie powodziowej Bielska-Białej. W: XII Międzynarodowa Konferencja Technicznej Kontroli Zapór. Red. A. Wit. IMiGW, Warszawa: 336-349. Więzik B., Madzia M., 2002. Zagrożenia powodziowe Bielska-Białej w dolinie rzeki Białej. W: Zapobieganie zanieczyszczeniu środowiska. Red. J. Suschka. Wyd. AT-H, Bielsko-Biała: 76-90. model transformacji opadu w odpływ, hydrogram jednostkowy

ORIGINAL_ARTICLE #59 pl 2011 5 4 Maria Łepko 1 Janusz Kozak 1 Tomasz Jurkiewicz 2 Hess M., 1965. Piętra klimatyczne w Polskich Karpatach Zachodnich. Zesz. Nauk. Uniw. Jagiell. Pr. Geogr. 11: 1-267. Karwowski K., 2003. Monitoring środowiska w Pienińskim Parku Narodowym. Pieniny – Przyr. Człow. 8: 119-125. Kostrakiewicz L., 1982. Klimat. W: Przyroda Pienin w obliczu zmian. Red. K. Zarzycki. Stud. Nat. Ser. B 30: 53-69. Koźmiński Cz., Michalska B., 2001. Atlas klimatycznego ryzyka uprawy roślin w Polsce. AR w Szczecinie, Szczecin. Niedźwiedź T., Limanówka D., 1992. Termiczne pory roku w Polsce. Zesz. Nauk. Uniw. Jagiell. Pr. Geogr. 90: 53-69. Nowosad M., Filipiuk E., 1999. Zmiany czasu trwania termicznych pór roku w Lublinie w latach 1951-1995. Acta Univ. Lodz. Folia Geogr. Phys. 3: 231-240. Olszewski J.L., Jastrząb B., 1996. Termiczne pory roku w środkowej części Gór Świętokrzyskich. Rocz. Świętokrz. Ser. B Nauki Przyr. 23. PAN-Oddz. Kraków, KTN, Kielce. Romer E., 1949. Regiony klimatyczne Polski. WTN, Wrocław. Skowera B., Kopeć B., 2008. Okresy termiczne w Polsce południowo-wschodniej. Acta Agrophys. 12, 2: 517-526. Trepińska J., 2002. Górskie klimaty. Monogr. Inst. Geogr. Gosp. Przestrz. Uniw. Jagiell. 20. Wojkowski J., Skowera B., 2004. Termiczne pory roku w południowej części Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej w latach 1991-2000. Zesz. Nauk. AR Kraków, Ser. Inż. Środ. 25: 337-345. Woś A., 2006. Termiczne pory roku w Poznaniu w drugiej połowie XX wieku. Klimatyczne aspekty środowiska geograficznego. Wyd. Instytutu Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ, Kraków. Pieniny, masyw Trzech Koron, termiczne pory roku

ORIGINAL_ARTICLE #60 pl 2011 5 4 Lucyna Przywara 1 Awad A., Salman H., Hung Y., 2004. Olive oil waste treatment. In: Hand book of Industrial and Hazardous Wastes Treatment. Red. L.K. Wang, Y. Hung, H.H. Lo, C. Yapijakis. New York : 737-810. Becker P., Koster D., Popov M.N., Markossian S., Antranikian G., Markl H., 1999.The biodegradation of olive oil and the treatment of lipid-rich wool scouring wastewater under aerobic termophilic conditions. Water Res. 33, 3: 653-660. Chmielewski K., 2010. Metodyka wprowadzania chemicznego usuwania fosforu ze ścieków w pracujących oczyszczalniach ścieków przemysłowych. Gaz Woda Tech. Sanit. 5: 37-39. Eaton A.D., Clesceri L.S., Greenberg A.E., 2005. Standard methods for the examination of water and wastewater. American Public Health Association, Washington. Informacje firmowe o produkowanych koagulantach PIX 109 i PIX 111. 2010 a. Kemipol Sp. z o.o. Police. Informacje firmowe o produkcie Brenntafloc F3. 2010 b. Brenntag Polska Sp. z o.o. Kędzierzyn-Koźle. Kaleta J., 2010. Chlorek żelaza (III) I koagulanty wstępnie zhydrolizowane PIX w usuwaniu substancji humusowych z roztworów wodnych. Gaz Woda Tech. Sanit. 4: 33-36. Khoufi S., Aloui F., Sayadi S., 2008. Extraction of antioxidants from olive mill wastewater and electro-coagulation of exhausted fraction to reduce its toxicity on anaerobic digestion. J. Hazard. Mater. 151: 531-539. Łobos-Moysa E., Bodzek M., Kopytiuk M., Mateja M., 2008. Badania wpływu oleju roślinnego na skuteczność oczyszczania ścieków osadem czynnym. Ochr. Środ. 30, 4: 35-38. Martinez-Garcia G., Jonson A.C., Bachmann R.T., Wiliams C.J., Burgoyne A., Edyvean R.G.J., 2007. Two-stage biological treatment of olive mill wastewater with whey as cosubstrate. Int. Biodegrad. Biodegrad. 59: 273-282. Miksch H., Sikora J., 2010. Biotechnologia ścieków. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Piecuch T., Piekarski J., 2005. Coagulation and sedimentation processes as the first processing plant. Arch. Environ. Protect. 31, 4: 33-44. Piekarski J., Piecuch T., Dąbrowski T., 2008. Oczyszczanie ścieków przemysłowych z produkcji gazobetonu. Rocz. Ochr. Środ. 10: 259-272. ścieki tłuszczowe, koagulanty żelazowe, koagulacja

ORIGINAL_ARTICLE #61 pl 2011 5 4 Konrad Sikora 1 Józef Myrczek 1 Miętus M., Owczarek M., Filipiak J., 2005. Warunki termiczne na obszarze Wybrzeża i Pomorza w świetle wybranych klasyfikacji. Mater. Bad. IMiGW. Motyka J., Zawierucha L., 2001. Skład chemiczny wód w jaskini W Trzech Kopcach w Beskidzie Śląskim. Współcz. Probl. Hydrogeol. 10. Mrzygłód D., 2011. Korelacja wybranych parametrów opadów atmosferycznych oraz wód podziemnych w rejonie Bielska-Białej. Maszynopis. AT-H, Bielsko-Biała. Sikora K., Zawierucha L., Motyka J., Myrczek J., 2004. Baza danych składu wód Beskidów Śląsko-Morawskich. W: Materiały z XII Konferencji Naukowo-Technicznej „Zapobieganie Zanieczyszczeniu Środowiska”. Zesz. Nauk. AT-H. Sikora K., 2010. Koncepcja wykorzystania sieci neuronowych do analizy jakości wód podziemnych w rejonie Beskidów i miasta Bielska-Białej. W: Woda w badaniach geograficznych. Red. T. Ciupa, R. Suligowski. Instytut Geografii Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodni¬czego Jana Kochanowskiego, Kielce. Szermański M., 2011. Wybrane parametry fizykochemiczne opadu atmosferycznego na terenie miasta Bielsko-Biała. Maszynopis. Zakład Zastosowania Informatyki, AT-H, Bielsko-Biała. opad, deszcze nawalne, powódź, wody podziemne

ORIGINAL_ARTICLE #62 pl 2011 5 4 Aneta Zajda 1 Mariusz Kuglarz 1 Bożena Mrowiec 1 Bień J., 2007. Osady ściekowe teoria i praktyka. Wyd. PCz, Częstochowa. Braun R., Wellinger A., 2002. Potential of co-digestion, IEA Bioenergy (Task 37). Buraczewski G., 1989. Fermentacja metanowa. PWN, Warszawa. Callaghan F.J., Wase D.A.J., Thayanithy K., Foster C.F., 2002. Continuous co-digestion of cattle slurry with fruit and vegetable wastes and chicken manure. Biomass Bioenerg. 22, 1: 71-77. Chen Y., Cheng J.J., Creamer K.S., 2008. Inhibition of anaerobic digestion: A review. Bioresour. Technol. 99, 10: 4044-4064. Derbal K., Bencheikh-lehocine M., Cecchi F., Meniai A.H., Pavan P., 2009. Application of the IWA ADM1 model to simulate anaerobic co-digestion of organic waste with waste activated sludge in mesophilic condition. Bioresour. Technol. 100: 1539-1543. Dohanyos M., Zabranska J., Kutil J., Jenicek P., 2004. Improvement of anaerobic digestion of sewage. IWA Publishing 49, 10: 89-96. Dymaczewski Z., Sozański M., 1995. Poradnik eksploatatora oczyszczalni ścieków. Polskie Zrzeszenie Inżynierów i Techników Sanitarnych, Poznań. Eaton A.D., Clesceri L.S., Greenberg A.E., 1995. Standard Methods for the Examination of Water and Wastewater. American Public Health Association, Washington DC, USA. Hartmann L., 1996. Biologiczne oczyszczanie ścieków. Wyd. Instal. Pol., Warszawa. Heidrich Z., Osuch-Pajdzińska E., Roman M., Tabernacki J., 1983. Przykłady obliczeń z wodociągów i kanalizacji. WSiP, Warszawa. Jędrczak A., 2007. Biologiczne przetwarzanie odpadów. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Kruczek S., Skrzypczak G., Muraszkowski R., Michalik G., 2007. Biogaz i sposoby jego wykorzystania. Vulcan Power Sp. z o.o., Wrocław. Krzak J., 2009. Biogazownie w Polsce – niedocenione źródło energii. Biuro analiz sejmowych – zagadnienia społeczno-gospodarcze 4: 51. Miksch K., 2000. Biotechnologia ścieków. Wyd. Politechniki Śląskiej, Gliwice. Sosnowski P., Wieczorek A., Ledakowicz S., 2003. Anaerobic co-digestion of sewage sludge and organic fraction of municipal solid waste. Adv. Environ. Res. 7: 609-616. metanogeneza, kofermentacja, biogaz, biomasa, odpady biodegradowalne, osad ściekowy

ORIGINAL_ARTICLE #63 pl 2011 5 4 Jan Żarnowiec 1 Adam Stebel 2 Bielczyk U., 1986 [1984]. Zbiorowiska porostów epifitycznych w Beskidach Zachodnich. Fragm. Florist. Geobot. 30, 1. Cieśliński S., Czyżewska K., Faliński J.B., Klama H., Mułenko W., Żarnowiec J., 1996. Relicts of the primeval (virgin) forest. Relict phenomena. W: Cryptogamous plants in the forest communities of Białowieża National Park. Red. J.B. Faliński, W. Mułenko. Phytocoenosis 8 (N. S.), Arch. Geobot. 6: 197-216. Crum H.A., Anderson L.E., 1981. Mosses of eastern North America. T. 1, 2. Columbia University Press, New York. Dierßen K., 2001. Distribution, ecological amplitude and phytosociological characterization of European bryophytes. Bryophytorum Bibl. 56. Düll R., 1994. Deutschlands Moose. 3 Teil. Orthotrichales: Hedwigiaceae – Hypnobryales: Hypnaceae. IDH Verlag, Bad Münstereifel–Ohlerath. Düll R., 1991. Zeigerwerte von Laub- und Lebermoosen. W: Zeigerwerte von Pflanzen in Mitteleuropa. Red. H. Ellenberg, H.E. Weber, R. Düll, V. Wirth, W. Werner, D. Paulissen. Scr. Geobot. 18, 2: 175-214. Frahm J.-P. 1998. Moose als Bioindikatoren. Biologische Arbeitsbücher 57, Quelle & Meyer Verlag Wiesbaden. Frey W., Frahm J.-P., Fischer E., Lobin W., 2006. The liverworts, mosses and ferns of Europe. English edition revised and edited by T.L. Blockeel. Harley Books, Colchester, England. Fritz Ö., Gustafsson L., Larsson K., 2008. Does forest continuity matter in conservation? – A study of epiphytic lichens and bryophytes in beech forests of southern Sweden. Biol. Conserv. 141: 655-668. Gustafsson L., Hylander K., Jacobson C., 2004. Uncommon bryophytes in Swedish forests-key habitats and production forests compared. For. Ecol. Manage. 194: 11-22. Hällingbäck T., 1991. Bryophytes indicating high nature conservation values in Swedish woodland sites. Sven. Bot. Tidskr. 85: 321-332. Hill M.O., Preston C.D., Bosanquet S.D.S., Roy D.B., 2007. BRYOATT attributes of British and Irish mosses, liverworts and hornworts with information on native status, size, life form, life history, geography and habit. NERC Centre for Ecology and Hydrology and Contryside Council for Wales, Moonks Wood, Abbots Ripton, Huntingdon, Cambridgeshire. Holmgren P.K., Holmgren N.H., Barnett L.C., 1990. Index herbariorum. Part I: the herbaria of the world. Ed. 8. Regnum Vegetabile 120. New York Botanical Garden, New York. IUCN red list categories and criteria. Version 3.1. Prepared by the IUCN Species Survival Commission, as approved by the 51st meeting of the IUCN Council, Gland, Switzerland, 9 February 2000. 2001. IUCN – The World Conservation Union, Gland. IUCN 2010. Guidelines for using the IUCN red list categories and criteria. Version 8.1. Prepared by the Standards and Petitions Subcommittee in March 2010. Downloadable from http://intranet.iucn.org/webfiles/doc/SSC/RedList/RedListGuidelines.pdf. Krupa J., 1878. Wykaz mchów zebranych w Tatrach w sierpniu 1878 r. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 12: 149-157. Krupa J., 1879. Stosunki florystyczne dorzecza Soły. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 13: 146-182. Krupa J., 1882. Zapiski bryjologiczne. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 16: 170-204. Krupa J., 1885. Wykaz mchów zebranych w Szczawnicy w czerwcu 1884 r. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 19: 165-167. Krupa J., 1888. Zapiski bryjologiczne z Tatr i Przedtatrza. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 21: 65-94. Limpricht K.G., 1873. Nachträge zu J. Milde: Bryologia Silesiaca, 1869. Jahresber. Schles. Ges. Vaterl. Cult. 50: 124-140. Lisowski S., 1955. Zielnik mchów Polski. Fasc. 3 nr 101-125. Mchy Bieszczadów Zachodnich. Wyd. PAN, Poznań. Lisowski S., 1956. Mchy Bieszczadów Zachodnich. Pr. Kom. Biol. PTPN 17, 3: 1-85. Lisowski S., 1958. Zielnik mchów Polski. Fasc. 42 nr 1076-1100. Mchy Gorców. Wyd. PAN, Poznań. Lisowski S., Kornaś J., 1966. Mchy Gorców. Fragm. Florist. Geobot. 12, 1: 41-111. Marstaller R. 1993. Synsystematische Übersicht über die Moosgesellschaften Zentraleuropas. Herzogia 9: 513-541. Mickiewicz J., 1965. Udział mszaków w epifitycznych zespołach buka. Monogr. Bot. 19: 3-83. Ochyra R., 1976. Materiały do brioflory południowej Polski. Zesz. Nauk. UJ. Pr. Bot. 4: 107-125. Ochyra R., Szmajda P., 1981. La cartographie bryologique en Pologne. W: New perspectives in bryotaxonomy and bryogeography. Red. J. Szweykowski. Ser. Biol. UAM Pozn. 20: 105-110. Ochyra R., Szmajda P., 1983. Mchy (Musci). W: Atlas rozmieszczenia roślin zarodnikowych w Polsce. Ser. V. 1. Red. J. Szweykowski, T. Wojterski. PWN, Warszawa: 1-31 + 11 map. Rehmann A., 1865. Versuch einer Aufzählung der Laubmoose von Westgalizien. Verh. Kaiser.- -König. Zool.-Bot. Ges. Wien 15: 461-484. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących roślin objętych ochroną. 2004. Dz. U. 168, poz. 1764. Rusińska A., 1981. Mchy Pojezierza Kartuskiego. Pr. Kom. Biol. PTPN 59: 1-153. Smith A.J.E., 2004. The moss flora of Britain and Ireland. Second edition. Cambridge University Press, Cambridge. Stebel A., 2000. Materiały do flory mchów masywu Babiej Góry (Karpaty Zachodnie). Parki Nar. Rez. Przyr. 19, 3: 43-54. Stebel A., 2006 a. Red-list of bryophytes of Opole province (Poland). Opole Sci. Soc. Nat. J. 39: 35-43. Stebel A., 2006 b. Changes in the epiphytic moss flora of the Beskidy Zachodnie Mountains (Carpathians, Poland). W: Environmental changes and biological assessment III. Red. P. Kočárek, V. Plášek, K. Malachová. Scr. Fac. Rerum Nat. Univ. Ostrav. 163: 101-107. Wiśniewski T., 1935. Mchy A. J. Żmudy w zbiorach Muzeum Fizjograficznego Polskiej Akademji Umiejętności. Część I. Zielnik Główny. Spraw. Kom. Fizjogr. PAU 68/69: 39-63. Wojterski T., 1957. Bryotheca polonica. Fasc. 26 nr 676-700. Wyd. PAN, Poznań. Żarnowiec J., 2010. Mchy doliny Terebowca (Bieszczady Zachodnie, Bieszczadzki Park Narodowy). Rocz. Bieszcz. 18: 157-166. Żarnowiec J., Stebel A., Ochyra R., 2004. Threatened moss species in the Polish Carpathians in the light of a new red-list of mosses in Poland. W: Bryological studies in the Western Carpathians. Red. A. Stebel, R. Ochyra. Sorus, Poznań: 9-28. Żmuda A.J., 1912. Bryotheca polonica. Część 3 Nr 101-150. Kosmos 10-12: 662-670. Żmuda A.J., 1916. Bryotheca polonica. Część 4 Nr 151-200. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 50: 171-176. zagrożone mchy, epifity, mapa rozmieszczenia, ekologia, Karpaty, Polska

ORIGINAL_ARTICLE #64 pl 2011 5 4 Wacław Zyzak 1 Babbie E., 2003. Badania społeczne w praktyce. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Bołtromiuk A., 2009. Polskie społeczeństwo wobec idei i zasad zrównoważonego rozwoju. Probl. Ekorozw. 5, 2: 107-116 Bołtromiuk A., Burger T., 2008. Polacy w zwierciadle ekologicznym. Raport z badań nad świadomością ekologiczną Polaków w 2008 r. [www.ine-isd.org.pl/lang/pl/page/raporty /id/40/file/48/option/save/]. Filek J., 1996. Ontologizacja odpowiedzialności: analityczne i historyczne wprowadzenie w problematykę. Baran i Suszczyński, Kraków. Frankfort-Nachmias Ch., Nachmias D., 2001. Metody badawcze w naukach społecznych. Zysk i S-ka, Poznań. Graczyk A., 2007. Aktorzy zrównoważonego rozwoju w Polsce. W: Rozwój, godność człowieka – gospodarowanie – poszanowanie przyrody. Red. B. Piontek, W. Piontek. PWE, Warszawa: 173-187. Nasza wspólna przyszłość. 1991. Raport Światowej Komisji do spraw Środowiska i Rozwoju pod kierunkiem G.H. Brundtland. PWE, Warszawa. Piontek B., 2002. Koncepcja rozwoju zrównoważonego i trwałego. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Program rozwoju lokalnego Gminy Lipowa na lata 2004-2013. 2005. Maszynopis. Urząd Gminy Lipowa. Sachs I., 1995. Globalne problemy ekorozwoju. W: Wdrażanie polityki ekorozwoju. Materiały konferencyjne. Kraków. Uchwała Sejmu RP z 19 stycznia 1995 r. w sprawie polityki zrównoważonego rozwoju. 1995. Monit. Pol. 4, poz. 47. Wnętrzak G., 2004. Zróżnicowanie kulturowe Podkarpacia Zachodniego w aspekcie historyczno-administracyjnym. W: Żywiecczyzna – pogranicze śląsko-małopolskie. Red. W. Zyzak. Bibl. Żywiec. 6: 13-106. Zyzak W., 2004. Żywiecczyzna – pogranicze śląsko-małopolskie. W: Żywiecczyzna – pogranicze śląsko-małopolskie. Red. W. Zyzak. Bibl. Żywiec. 6: 5-12. rozwój zrównoważony i trwały, priorytety rozwojowe, inwestycje warunkujące rozwój, środowisko przyrodnicze

ORIGINAL_ARTICLE #65 pl 2011 5 4 Ewa Borowicz 1 Maciej Kozak 1 Marek Madzia 1 Banasik K., Górski D., Ignar S., 2000. Modelowanie wezbrań opadowych i jakość odpływu z małych nieobserwowanych zlewni rolniczych. Wyd. SGGW, Warszawa. Banasik K., Ignar S., 1994. Wyznaczanie hydrografów wezbrań opadowych z małych nieobserwowanych zlewni rolniczych. Wyd. SGGW, Warszawa. Ciepielowski A., Dąbkowski S., 2006. Metody obliczeń przepływów maksymalnych w małych zlewniach rzecznych. ProjPrzemko, Bydgoszcz. Ozga-Zielińska M., 1997. Hydrologia stosowana. PWN, Warszawa. Soczyńska U., 1997. Hydrologia dynamiczna. PWN, Warszawa. opad efektywny, maksymalna retencja zlewni, metoda SCS

ORIGINAL_ARTICLE #66 pl 2011 5 4 Włodzimierz Ciesielczyk 1 Anita Kamińska 1 Joanna Skoneczna 1 Ciesielczyk W., 2009. Novel gas distributor for fluidized bed drying of biomass. Dry. Technol. 27, 12: 1309-1315. Ciesielczyk W., Kamińska A., 2009. Efektywna fluidyzacja wybranych rodzajów rozdrobnionej biomasy. Inż. Apar. Chem. 48, 6: 36-37. Geldart D., 1973. Types of gas fluidization. Powd. Technol. 7, 5: 285-291. Karwasz Z., 2007. Biomasa jako źródło wytwarzania energii odnawialnej w Polsce. Czysta Energ. 7-8: 16-17. Kudra T., Strumiłło C., 1998. Thermal processing of biomaterials. Gordon and Breach, New York. Lewandowski W.M., 2007. Proekologiczne odnawialne źródła energii. WN-T, Warszawa. Majtkowski W., 2006. Powrót do przeszłości. Aeroenergetyka 16, 2: 28-32. Mujumdar A.S., 1995. Handbook of industrial drying. Dekker, New York. Mujumdar A.S., 2006. Innovation and globalization in drying R&D. W: Proceedings 15th International Drying Symposium IDS’2006, Budapest, Hungary, 20-23 August 2006. Ed. I. Farkas. Szent Istvan University, Gödöllö, A: 3-17. Stolarski M., 2005. Charakterystyka zrębków oraz peletów (granulatów) z biomasy wierzby i ślazowca jako paliwa. Probl. Inż. Roln. 46, 1: 13-21. Strumiłło C., 2006. Perspectives on developments in drying. Dry. Technol. 24, 9: 1959-1968. Strumiłło C., Jones P.L., Zylla R., 1995. Energy aspects in drying. W: Mujumdar A.S., Handbook of industrial drying. Dekker, New York: 1241-1298. Ściążko M., Kubica K., 2002. Zastosowanie biomasy w energetyce. Karbo 47, 11: 325-330. Tytko R., 2008. Odnawialne źródła energii. Wybrane zagadnienia. Deka, Kraków. Wzór użytkowy W-118761. Suszarka fluidyzacyjna do suszenia materiałów polidyspersyjnych, zwłaszcza rozdrobnionej biomasy. 2010. Współtwórcy: W. Ciesielczyk, A. Kamińska, J. Skoneczna. Ochr. praw. od 8.02.2010. Urząd Patentowy, Warszawa. biomasa, suszenie

ORIGINAL_ARTICLE #67 pl 2011 5 4 Klaudiusz Grübel 1 Alicja Machnicka 1 Ahn J.-H., Shin S.G., Hwang S., 2009. Effect of microwave irradiation on the disintegration and acidogenesis of municipal secondary sludge. Chem. Eng. J. 153: 145-150. Antoniadis A., Poulios I., Nikolakaki E., Mantzavinos D., 2007. Sonochemical disinfection of municipal wastewater. J. Hazard. Mater. 146: 492-495. Appels L., Degrčve J., van der Bruggen B., van Impe J., Dewil R., 2010. Influence of low temperature thermal pre-treatment on sludge solubilisation, heavy metal release and anaerobic digestion. Bioresour. Technol. 101: 5743-5748. Barjenbruch M., Kopplow O., 2003. Enzymatic, mechanical and thermal pre-treatment of surplus sludge. Adv. Environ. Res. 7: 715-720. Bień J., Szparkowska J., 2004. Alkaliczne i ultradźwiękowe kondycjonowanie osadu nadmiernego przed procesem stabilizacji beztlenowej. Gaz Woda Tech. Sanit. 9: 316-320. Campos J.L., Otero L., Franco A., Mosquera-Corral A., Roca E., 2009. Ozonation strategies to reduce sludge production of a seafood industry WWTP. Bioresour. Technol. 100: 1069- -1073. Cieślar K., 2005. Kuchenka mikrofalowa – czy może być niebezpieczna? Instytut Fizyki UJ, Kraków. Dąbrowski J., 2009. Kuchenki mikrofalowe – precz z naszych kuchni. [www.eioba.pl/a/21il/ kuchenki-mikrofalowe-precz-z-naszych-kuchni-jednak-nie-tylko-o-tym-art]. Dębowski M., Zieliński M., 2009. Możliwość zastosowania promieniowania mikrofalowego w procesach suszenia osadów powstających podczas oczyszczania ścieków. Woda Ścieki 1: 8-11. Doğan I., Sanin F.D., 2009. Alkaline solubilization and microwave irradiation as a combined sludge disintegration and minimization method. Water Res. 43: 2139-2148. Dojlido J., Dożańska W., Hermanowicz W., Koziorowski B., Zerbe J., 1999. Fizyczno-che¬miczne badanie wody i ścieków. Arkady, Warszawa. Eaton A.D., Clesceri L.S., Greenberg A.E., Franson M.A.H., 2005. Standard methods for the examination of water and wastewater. American Public Health Association, Washington. Gerhardt P., Murray R.G.E., Wood W.A., Krieg N.R., 2005. Methods for general and molecular bacteriology. American Society for Microbiology, Washington. Gogate P.R., Pandit A.B., 2001. Hydrodynamic cavitation reactors: a state of the art review. Rev. Chem. Eng. 17. Grübel K., Machnicka A., Suschka J., 2009. Scum hydrodynamic disintegration for waste water treatment efficiency upgrading. Ecol. Chem. Eng. S / Chem. Inż. Ekol. S 16: 359-367. Janosz-Rajczyk M., Tomska A., 2006. Wpływ pola magnetycznego na proces oczyszczania ścieków metodą osadu czynnego. Gaz Woda Tech. Sanit. 2: 28-31. Kennedy K.J., Thibault G., Droste R.L., 2007. Microwave enhanced digestion of aerobic SBR sludge. Water S A (Pretoria) 33: 261-270. Machnicka A., Grübel K., Suschka J., 2009. The use of disintegrated foam to accelerate anaerobic digestion of activated sludge. Arch. Environ. Prot. 35: 11-19. Müller J., 2000. Disintegration as key-stop in sewage sludge treatment. Water Sci. Technol. 41: 123-139. Radosz M., 2005. Badania nad możliwością zastosowania mikrofal do higienizacji osadów ściekowych. Gaz Woda Tech. Sanit. 2: 24-26. Roman H.J., Burgess J.E., Pletschke B.I., 2006. Enzyme treatment to decrease solids and improve digestion of primary sewage sludge. Afr. J. Biotechnol. 5: 963-967. Vlyssides A.G., Karlis P.K., 2004. Thermal-alkaline solubilization of waste activated sludge as a pre-treatment stage for anaerobic digestion. Bioresour. Technol. 91: 201-206. Wang F., Lu S., Ji M., 2006. Components of released liquid from ultrasonic waste activated sludge disintegration. Ultrason. Sonochem. 13: 334-338. Weemaes M., Grootaerd H.M, Simoens F., Verstraeta W., 2000. Anaerobic digestion of ozonized biosolids. Water Res. 34: 2330-2336. Wilson Ch.A., Novak J.T., 2009. Hydrolysis of macromolecular components of primary and secondary wastewater sludge by thermal hydrolytic pretreatment. Water Res. 43: 4489-4498. Woodard S.E., Wukasch R.F., 1994. A hydrolysis/thickening/filtration process for the treatment of waste activated sludge. Water Sci. Technol. 30: 29-38. Zhang G., Zhang P., Yang J., Chena Y., 2007. Ultrasonic reduction of excess sludge from the activated sludge system. J. Hazard. Mater. 145: 515-519. osad czynny, dezintegracja mikrofalowa, ChZT, indeks objętościowy osadu

ORIGINAL_ARTICLE #68 pl 2011 5 4 Danuta Hilse 1 Jan Kapała 1 Namejs Zeltinsh 1 Berezowski K., Olczak Cz., 1983. Metodyka prowadzenia oceny emisji niezorganizowanej z baterii koksowniczej w Zakładach Koksowniczych im. Powstańców Śląskich w Zdzieszowicach. Maszynopis. Zakłady Koksownicze im. Powstańców Śląskich, Zdzieszowice. Juda J., Budziński K., 1959. Zanieczyszczenie atmosfery. PWN, Warszawa. Kapała J., 1989. Proces koksowania węgla – zagrożenie i ratunek dla środowiska. Ochr. Zdr. Hut. 4: 1-3. Kapała J., 2003. Emisja zanieczyszczeń powietrza z procesu koksowania węgla. Wyd. AT-H, Bielsko-Biała. Oferta Przedsiębiorstwa Produkcji Chemicznej Prodryn. 2000. Prodryn, Chorzów. Opis Patentowy nr 165406. Katalizator do spalania sadzy. 1994. Współtwórcy: S. Gwardiak, K. Gwardiak. Opubl. 30 XII 1994. Urząd Patentowy, Warszawa. Polechoński W., 2005. Propozycje rozwiązania problemu niskiej emisji w powiecie bielskim ze szczególnym uwzględnieniem beskidzkich miejscowości wypoczynkowych. Maszynopis. Firma Weber Władysław Polechoński, Katowice. spalanie węgla, emisja zanieczyszczeń, redukcja emisji, quasi-katalizator, metoda wizualnej oceny

ORIGINAL_ARTICLE #69 pl 2011 5 4 Henryk Klama 1 Anna Salachna 1 Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. 2001. Red. A. Zając, M. Zając. Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki UJ, Kraków. Blarowski A., Gajczak J., Parusel J., 1997. Ochrona przyrody w województwie bielskim – stan istniejący, perspektywy. W: Przyroda województwa bielskiego. Stan poznania, zagrożenia i ochrona. Colgraf-Press, Poznań: 192-278. Boublík K., 2007. Vegetation of silver fir (Abies alba) forests in the Bohemian Forest and adjacent areas (Czech Republic). Silva Gabreta 13, 2: 95-116. Boublík K., Zelený D., 2007. Plant communities of silver fir (Abies alba) forests in southeastern Bohemia. Tuexenia 27: 73-90. Braun-Blanquet J., 1964. Pflanzensoziologie. Springer, Wien. Brzustewicz M., 2006. Antropogeniczne przekształcenia roślinności leśnej w Beskidzie Małym. Maszynopis. Katedra Geobotaniki i Ochrony Przyrody UŚl, Katowice. Brzustewicz M., Barć A., 2006. Distribution of the montane spruce forest on peat Bazzanio- -Piceetum in the Beskid Mały Mts., its threats and protection. Biodiv. Res. Conserv. 3-4: 300-303. Chomová L., 2002. Spoločenstvo jedliny s korbáčovcom trojlaločným Bazzanio-Abietetum (Kouch 1954) Ellenberg et Klötzli 1972 a jeho ekologická analýza (kataster obce Brusno, Veporské vrchy). Bull. Slov. Bot. Spol. 24: 195-199. Klama H., 2006. Systematic catalogue of Polish liverwort and hornwort taxa. W: An annotated checklist of Polish liverworts and hornworts. Red. J. Szweykowski. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków: 83-100. Matuszkiewicz W., 2001. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa. Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając A., Zając M., 2002. Flowering plants and pteridophytes of Poland – a checklist. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków. Myczkowski S., 1958. Ochrona i przekształcenia lasów Beskidu Małego. Ochr. Przyr. 25: 141-237. Ochyra R., Żarnowiec J., Bednarek-Ochyra H., 2003. Census catalogue of Polish mosses. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących roślin objętych ochroną. 2004. Dz. U. 168, poz. 1764. Šomšák L., 1982. Fir forest of the Hnilec watershed (Slovenské rudohorie Mountains). Biol. Pr. 28, 3: 1-57. Walentowski H., Fischer M., Seitz R., 2005. Fir-dominated forests in Bavaria, Germany. Waldoekol. Online 2: 68-89. bór jodłowy, Abies alba, Bazzania trilobata, Beskid Mały, Abieti-Piceetum montanum, Vaccinio-vitis idaeae-Abietetum albae, Bazzanio-Abietetum

ORIGINAL_ARTICLE #70 pl 2011 5 4 Henryk Klama 1 Jan Żarnowiec 1 Jędrzejko K., Żarnowiec J., 1986. Mchy okolic Kóz w województwie bielsko-bialskim (Beskid Mały, Pogórze Śląskie). Acta Biol. Sil. 21: 125-140. Klama H., 2006. Systematic catalogue of Polish liverwort and hornwort taxa. W: An annotated checklist of Polish liverworts and hornworts. Red. J. Szweykowski. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków: 83-100. Klama H., Żarnowiec J., Jędrzejko K., 1999. Mszaki naziemne w strukturze zbiorowisk roś¬linnych rezerwatów przyrody Makroregionu Południowego Polski. Politechnika Łódzka Filia w Bielsku-Białej, Bielsko-Biała. Krupa J., 1882. Zapiski bryjologiczne. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 16: 170-204. Nejfeld P., Klama H., Żarnowiec J., Chmura D., Ledwoń M., Matuszek-Nejfeld M., Kisiel P., 2010. Inwentaryzacja i waloryzacja przyrodnicza zespołu przyrodniczo-krajobrazowego „Gościnna Dolina” w Bielsku-Białej. Maszynopis. Instytut Ochrony i Inżynierii Środowiska AT-H, Bielsko-Biała. Ochyra R., Szmajda P., 1981. La cartographie bryologique en Pologne. W: New perspectives in bryotaxonomy and bryogeography. Red. J. Szweykowski. Biol. Ser. UAM Pozn. 20: 105-110. Ochyra R., Żarnowiec J., Bednarek-Ochyra H., 2003. Census catalogue of Polish mosses. W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, Kraków. von Plucar, 1855. Aufzählung der in der Umgebung Teschens von mir bisher aufgefundenen Laubmoose. W: Programm des k.k. evangelischen Gymnasium in Teschen. 11-14. Rabl J., 1867. Rośliny skrytopłciowe z okolicy Białej. Spraw. Kom. Fizyjogr. AU 1: 229-230. Rehmann A., 1865. Versuch einer Aufzählung der Laubmoose von Westgalizien. Verh. Kaiser.-König. Zool.-Bot. Ges. Wien 15: 461-484. Rejment I., 1936. Przyczynek do znajomości flory wątrobowców (Hepaticae) Pogórza Cieszyńskiego. Pr. Biol. Śl. 1: 113-125. Stebel A., 1999. Nowe stanowiska rzadkich i zagrożonych mchów w Beskidach Zachodnich i na Pogórzu Zachodniobeskidzkim. Fragm. Florist. Geobot. Ser. Pol. 6: 203-210. Stebel A., 2003. Mszaki rezerwatów przyrody „Morzyk” i „Skarpa Wiślicka” na Pogórzu Śląskim. Arch. Ochr. Środ. 29: 99-110. Stebel A., 2004. A contribution to the bryoflora of the western part of the Carpathian Foothills. W: Bryological studies in the Western Carpathians. Red. A. Stebel, R. Ochyra. Sorus, Poznań: 135-145. Wilczek R., 1936. Mchy zespołów leśnych Pogórza Cieszyńskiego. Pr. Biol. Śl. 1: 79-112. Wilczek Z., Palowska M., Tyrlik M., Balcerzak A., 2003. Projekt zespołu przyrodniczo-krajobrazowego Gościnna Dolina w Bielsku-Białej Kamienicy. Maszynopis. Urząd Miejski, Bielsko-Biała. mszaki, wątrobowce, mchy, gatunki zagrożone, gatunki chronione, Pogórze Śląskie, Bielsko-Biała, zespół przyrodniczo-krajobrazowy „Gościnna Dolina”

ORIGINAL_ARTICLE #71 pl 2011 5 4 Maciej Kozak 1 Marek Madzia 1 Paulina Tyczyńska 1 Bajkiewicz-Grabowska E., Magnuszewski A., Mikulski Z., 1993. Hydrometria. PWN, Warszawa. Byczkowski A., 1999. Hydrologia. T. I. Wyd. SGGW, Warszawa. Dębski K., 1964. Hydrologia i hydraulika. PWSZ, Kraków. Lambor J., 1971. Hydrologia inżynierska. Arkady, Warszawa. Radlicz-Rühlowa H., Szuster A., 1995. Hydrologia i hydraulika z elementami hydrogeologii. WSiP, Warszawa. młynek hydrometryczny, metoda Culmanna, metoda Harlachera, metoda rachunkowa, metoda bryłowa, natężenie przepływu

ORIGINAL_ARTICLE #72 pl 2011 5 4 Jadwiga Malkiewicz 1 Balkema A.A., 1998 Geosynthetics in civil engineering. CUR, NGO, Rotterdam, Brookfield. Bartkowiak E., Malkiewicz J., 2006. Parametry i właściwości użytkowe geowłóknin igłowanych wytwarzanych z włókien odcinkowych na tle właściwości innych geotekstyliów. W: Geosyntetyki i tworzywa sztuczne w geotechnice i budownictwie inżynieryjnym. Konferencja Naukowo-Techniczna. Red. M. Persona. Regina Poloniae, Częstochowa: 19-26. Bolt A., Duszyńska A., 1997. Zasady doboru geosyntetyków w projektowaniu warstw filtracyjnych i separacyjnych. W: Geotechnika w budowie składowisk odpadów. Konferencja Naukowo-Techniczna. Red. B. Zadroga, A. Bolt. Imogeor, Pułtusk: 19-33. Duszyńska A., 2009. Wykorzystanie badań geosyntetyków do projektowania. W: Zastosowanie geosyntetyków w budownictwie i inżynierii środowiska. Seminarium. Red. Z. Sikora. NAUE GmbH & Co. KG, Gdańsk: 1-33. Greń J., 1982. Statystyka matematyczna. Modele i zadania. PWN, Warszawa. Malkiewicz J., 2009. Kompozyty geowłókninowe jako innowacyjne podściółki w geokratach i geogabionach. Maszynopis. Instytut Inżynierii Tekstyliów i Materiałów Polimerowych AT-H, Bielsko-Biała. Malkiewicz J., w druku. Rola nowoczesnych metod oceny geotekstyliów w konstrukcjach budowlanych. Przegl. Włókien. Włókno Odzież Skóra. Malkiewicz J., Bartkowiak E., 2010. Wpływ technologii igłowania mechanicznego na niektóre parametry geowłóknin. Inż. Mor. Geot. 5: 624-634. Maślanka K., Pielichowski J., 2006. Geosyntetyki w inżynierii i ochronie środowiska. WN-T Teza, Gdańsk. PN–EN ISO 11058:2002. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Wyznaczanie wodoprzepuszczalności w kierunku prostopadłym do powierzchni wyrobu. PKN, Warszawa. PN–EN ISO 12956:2002. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Wyznaczanie charakterystycznej wielkości porów. PKN, Warszawa. PN–EN ISO 12958:2002. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Wyznaczanie wodoprzepuszczalności w płaszczyźnie wyrobu. PKN, Warszawa. PN–EN ISO 9864:2007. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Wyznaczanie masy powierzchniowej. PKN, Warszawa. PN–EN ISO 10318:2007. Geosyntetyki. Terminy i definicje. PKN, Warszawa. PN–EN ISO 12236:2007. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Badanie odporności na statyczne przebicie (metoda CBR). PKN, Warszawa. PN–EN ISO 13433:2007. Geotekstylia i wyroby pokrewne. Badanie odporności na dynamiczne przebicie (metoda spadającego stożka). PKN, Warszawa. PN–EN ISO 10319:2008. Geotekstylia. Badanie wytrzymałości na rozciąganie metodą szerokich próbek. PKN, Warszawa. Werno M., 2000. Opracowanie projektowe zabezpieczenia zbocza klifu w Jastrzębiej Górze na odcinku około 200 m w rejonie ul. Bałtyckiej. Maszynopis. Instytut Morski, Gdańsk. Zagrodzka A., 2001. Umocnienia brzegu morskiego z zastosowaniem geosyntetyków. Opracowania projektowe. Maszynopis. Urząd Morski, Gdynia. geotekstylia, geowłókniny, geogabiony, umocnienia przeciwerozyjne

ORIGINAL_ARTICLE #73 pl 2011 5 4 Stanisława Przybyło 1 Jan Broda 1 Budi Aulia T., 2002. Effects of polypropylene fibers on the properties of high-strength concretes. Lacer 7: 43-59. Deopura B.L., 1999. Split fiber production in polypropylene: an A-Z reference. Red. J. Karger-Kocsis. Kluwer, Dordrecht. Jamroży Z., 2002. Betony ze zbrojeniem rozproszonym. W: Materiały XVII Ogólnopolskiej Konferencji Warsztaty Pracy Projektanta Konstrukcji, Ustroń. Stowarzyszenie Producentów Cementu, Kraków. Karwacki J.M., 1995. Betony zbrojone włóknami stalowymi i włóknami syntetycznymi. Inż. Bud. 2: 114-116. Krässig H.A., Lenz J., Mark H.F., 1984. Fiber technology. From film to fiber. Dekker, New York. Phillips K.J., Ghosh T.K., 2003. The technology of polypropylene tape yarns: processing and applications. Text. Prog. 33, 1: 1-53. PN-EN ISO 5079:1999. Tekstylia. Włókna. Wyznaczanie siły i wydłużenia zrywającego pojedynczych włókien. PKN, Warszawa. Swamy R.N., 1975. Fibre reinforcement of cement and concrete. Mater. Struct. 8: 235-254. Zheng Z., Feldman D., 1995. Synthetic fibre-reinforced concrete. Prog. Polym. Sci. 20: 185-210. beton, zbrojenie rozproszone, włókna polipropylenowe fibrylizowane, wytrzymałość, moduł Younga, wydłużenie

ORIGINAL_ARTICLE #74 pl 2011 5 4 Ewa Puszczało 1 Anna Świerczyńska 1 Jolanta Bohdziewicz 1 Bodzek M., Bohdziewicz J., Konieczny K., 1997. Techniki membranowe w ochronie środowiska. Wyd. PŚl, Gliwice. van Dijk L., Rocken G.C.G., 1997. Membrane bioreactors for wastewater treatment: the state of art and new development. Water Sci. Technol. 35, 10: 35-41. Kulikowska D., 2009. Charakterystyka oraz metody usuwania zanieczyszczeń organicznych z odcieków pochodzących z ustabilizowanych składowisk odpadów komunalnych. Ecol. Chem. Eng. S 16, 3: 389-402. Linde K., Jonsson A., Wimmerstedt R., 1995. Treatment of three types of landfill leachate with reserve osmosis. Desalination 101: 21-30. Neczaj E., Okoniecka E., Kacprzak M., 2005. Treatment of landfill leachate by sequencing batch reactor. Desalination 185: 357-362. Podszebka A., Wawrzyńczyk J., 2002. Zastosowanie technologii mikrofiltracji ZeeWeed do uzdatniania zanieczyszczonych wód powierzchniowych dla produkcji wody pitnej. Zesz. Nauk. P. Śl. 46: 137-146. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 stycznia 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego. 2009. Dz. U. 27, poz. 169. Szyłak-Szydłowski M., Grabińska-Łoniewska A., Reynaerts M., Skrzypiec M., 2007. Wpływ obciążenia osadu czynnego na efektywność podczyszczania odcieków w reaktorze SBR. W: VIII Ogólnopolska Konferencja Naukowa, Politechnika Warszawska. Warszawa: 611-622. Urase T., Selequzzaman M., Kobayashi S., Matsua T., Yamamoto Y., Suzuki N., 2007. Effect of high concentration of organic and inorganic matters in landfill leachate on the treatment of heavy metals in very low concentration level. Water Sci. Technol. 36, 12: 349-356. bioreaktor membranowy, ultrafiltracja, odcieki ze składowiska komunalnego

ORIGINAL_ARTICLE #75 pl 2011 5 4 Beata Sładkowska-Rybka 1 Marian Sarna 1 Boyd M., 2001 a. Skewed Gas Flow Technology offers antidote to opacity derates. Power Eng. 105, 6. [www.power-eng.com]. Boyd M., 2001 b. The evaluation of Skewed Gas Flow Technology. W: ICESP VIII Conference Papers. Birmingham, USA. [www.isesp.org]. Deutsch W., 1922. Bewegung und Landung der Elektrizitätstränger im Zylinderkondensator. Ann. Phys. 373, 12: 335-344. Gibson D., Schmitz W., Hein A.G., 1998. Electrostatic precipitator skew gas flow technology application and quantification. W: ICESP VII Conference Papers. Kyongju, South Korea. Hein A.G., Gibson D., 1996 a. Electrostatic precipitator gas flow technology – ESKOM experience in South Africa. W: Proceedings of the Air & Waste Management Association’s 89th Annual Meeting & Exhibition. Nashville, USA. [www.awma.org]. Hein A.G., Gibson D., 1996 b. Skewed gas flow technology improves precipitator performance. ESKOM experience in South Africa. W: ICESP VI Conference Papers. Budapest, Hungary. Juda J., Nowicki M., 1986. Urządzenia odpylające. PWN, Warszawa. Lockhart J., Weiss O., 2001. The application of Skewed Gas Flow Technology at the Israel Electric Corp. MDA Station. W: ICESP VIII Conference Papers. Birmingham, USA. [www. isesp.org]. Lutyński J., 1965. Elektrostatyczne odpylanie gazów. WN-T, Warszawa. Parker K.R., 1997. Applied electrostatic precipitation. Blackie Academic & Professional, London. Parker K.R., 2003. Electrical operation of electrostatic precipitators. Institution of Electrical Engineers, London. Sarna M., 2005. Wybrane zagadnienia elektrostatycznego odpylania gazów przemysłowych. Wyd. AT-H, Bielsko-Biała. Schmitz W., Gibson D., Pretorius L., 2001. Computational fluid dynamics modeling of collection dynamics. W: ICESP VIII Conference Papers. Birmingham, USA. [www.isesp.org]. White H.J., 1963. Industrial electrostatic precipitation. Addison-Wesley, London. elektrofiltr, skuteczność odpylania, nierównomierny przepływ spalin, badania symulacyjne

ORIGINAL_ARTICLE #76 pl 2011 5 4 Monika Wierzbińska 1 Maciej Myrdko 1 Dokumentacja projektowo-budowlana firm Klotoida i Energopol. 2002. Maszynopis. Energopol, Warszawa. Engel Z., 1993. Ochrona środowiska przed drganiami i hałasem. PWN, Warszawa. Koszarny Z., 1999. Wpływ hałasu na zdrowie człowieka. Ekopartner 5: 3-4. Niemas M., 2009. Ekrany akustyczne – zasady projektowania i oceny właściwości akustycznych. Mater. Bud. 8: 25-28. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. 2007. Dz. U. 120, poz. 826. ekran akustyczny, hałas, drgania